Istniej\u0105 modlitwy, kt\u00f3re rodz\u0105 si\u0119 z ludzkiej potrzeby: proszenia o pomoc, b\u0142agania o przebaczenie, szukania pocieszenia lub dzi\u0119kowania. S\u0105 jednak r\u00f3wnie\u017c takie, kt\u00f3re prowadz\u0105 nas bezpo\u015brednio do serca adoracji: zapraszaj\u0105 nas do wzniesienia wzroku ku Bogu i uznania Jego niesko\u0144czonej \u015bwi\u0119to\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d tych ostatnich szczeg\u00f3lne miejsce zajmuje Trisagion, jeden z najstarszych i najbardziej uroczystych wyraz\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skiej chwa\u0142y oddawanej Bogu.<\/p>\n\n\n\n
Jego nazwa pochodzi od greckiego s\u0142owa tris\u00e1gion, kt\u00f3re dos\u0142ownie oznacza \u201etrzykro\u0107 \u015bwi\u0119ty\u201d. W zaledwie kilku s\u0142owach zawiera jedn\u0105 z fundamentalnych prawd naszej wiary: B\u00f3g jest niesko\u0144czenie \u015bwi\u0119ty, a Jego chwa\u0142a zas\u0142uguje na nieustanne uwielbienie.<\/p>\n\n\n\n
\u201e\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami\u201d.<\/p>\n\n\n\n
To kr\u00f3tkie wezwanie, powtarzane przez wieki przez kolejne pokolenia chrze\u015bcijan, nie jest jedynie pobo\u017cn\u0105 formu\u0142\u0105. Jest modlitw\u0105 g\u0142\u0119boko zakorzenion\u0105 w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym, zwi\u0105zan\u0105 z liturgi\u0105 Wschodu i Zachodu oraz \u015bci\u015ble powi\u0105zan\u0105 z tajemnic\u0105 Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej.<\/p>\n\n\n\n
Sk\u0105d jednak pochodzi Trisagion? Dlaczego powtarza si\u0119 go trzykrotnie? Jaki zwi\u0105zek ma z anio\u0142ami, prorokiem Izajaszem i liturgi\u0105 Ko\u015bcio\u0142a? I w jaki spos\u00f3b mo\u017cemy w\u0142\u0105czy\u0107 go do naszego \u017cycia duchowego?<\/p>\n\n\n\n
Aby zrozumie\u0107 jego prawdziwe bogactwo, musimy przyjrze\u0107 si\u0119 jego biblijnym, historycznym i teologicznym korzeniom.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142owo Trisagion pochodzi z j\u0119zyka greckiego, od wyraz\u00f3w tris \u2013 trzy oraz h\u00e1gios \u2013 \u015bwi\u0119ty. Jego znaczenie to zatem \u201etrzykro\u0107 \u015bwi\u0119ty\u201d.<\/p>\n\n\n\n
W chrze\u015bcija\u0144skiej tradycji liturgicznej termin ten oznacza przede wszystkim nast\u0119puj\u0105ce staro\u017cytne wezwanie:<\/p>\n\n\n\n
Sanctus Deus, Sanctus Fortis, Sanctus Immortalis, miserere nobis.<\/p>\n\n\n\n
Po polsku:<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami.<\/p>\n\n\n\n
Modlitwa ta skierowana jest do Boga i \u0142\u0105czy w sobie dwa nieroz\u0142\u0105czne poruszenia duchowe:<\/p>\n\n\n\n
Nie mamy tutaj do czynienia z modlitw\u0105, kt\u00f3rej celem by\u0142oby informowanie Boga o tym, kim jest. B\u00f3g nie potrzebuje, aby\u015bmy przypominali Mu o Jego przymiotach. To my potrzebujemy je g\u0142osi\u0107, aby uporz\u0105dkowa\u0107 nasze serca, uzna\u0107 nasz\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107 od Niego i nauczy\u0107 si\u0119 \u017cy\u0107 w Jego obecno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion uczy nas w\u0142a\u015bnie tego: zanim o cokolwiek poprosimy, powinni\u015bmy uzna\u0107, kim jest Ten, do kt\u00f3rego si\u0119 zwracamy.<\/p>\n\n\n\n
Warto wyja\u015bni\u0107, \u017ce s\u0142owo Trisagion mo\u017ce by\u0107 u\u017cywane w r\u00f3\u017cnych kontekstach. Istnieje Trisagion liturgiczny, szczeg\u00f3lnie znany w Ko\u015bcio\u0142ach wschodnich, oraz Trisagion Seraficki, forma nabo\u017ce\u0144stwa trynitarnego rozpowszechniona w katolickiej duchowo\u015bci. Oba s\u0105 zwi\u0105zane z potr\u00f3jnym g\u0142oszeniem \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej, ale nie nale\u017cy ich uto\u017csamia\u0107, jak gdyby by\u0142y dok\u0142adnie t\u0105 sam\u0105 kompozycj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
To rozr\u00f3\u017cnienie pozwoli nam lepiej zrozumie\u0107 ich histori\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Aby odnale\u017a\u0107 duchowe korzenie Trisagionu, musimy si\u0119gn\u0105\u0107 do Ksi\u0119gi proroka Izajasza.<\/p>\n\n\n\n
W jej sz\u00f3stym rozdziale znajdujemy jedn\u0105 z najbardziej poruszaj\u0105cych wizji w ca\u0142ym Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym.<\/p>\n\n\n\n
Izajasz widzi Pana zasiadaj\u0105cego na wynios\u0142ym i wysokim tronie. Wok\u00f3\u0142 Niego znajduj\u0105 si\u0119 serafini, niebia\u0144skie istoty, kt\u00f3re trwaj\u0105 w postawie adoracji przed Boskim majestatem.<\/p>\n\n\n\n
Prorok opisuje to, co s\u0142yszy:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201e\u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty jest Pan Zast\u0119p\u00f3w. Ca\u0142a ziemia pe\u0142na jest Jego chwa\u0142y\u201d (Izajasza 6,3).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
To w\u0142a\u015bnie ta proklamacja stanowi jeden z najwa\u017cniejszych biblijnych fundament\u00f3w duchowo\u015bci Trisagionu.<\/p>\n\n\n\n
Serafini nie wypowiadaj\u0105 s\u0142owa \u201e\u015bwi\u0119ty\u201d tylko raz, lecz trzykrotnie. Powt\u00f3rzenie wyra\u017ca pe\u0142ni\u0119 \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej oraz intensywno\u015b\u0107 adoracji, kt\u00f3ra nigdy nie zna znu\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n
Nie jest to zwyk\u0142e powt\u00f3rzenie retoryczne. Potr\u00f3jne wezwanie ukazuje, \u017ce \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga przekracza wszystko, co mo\u017cemy sobie wyobrazi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Termin \u201eserafin\u201d pochodzi z j\u0119zyka hebrajskiego i jest zwi\u0105zany z ide\u0105 p\u0142omienia lub ognia. W tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej serafini s\u0105 postrzegani jako duchy niebia\u0144skie charakteryzuj\u0105ce si\u0119 \u017carliwo\u015bci\u0105 mi\u0142o\u015bci i szczeg\u00f3ln\u0105 blisko\u015bci\u0105 kontemplacyjn\u0105 wobec Boga.<\/p>\n\n\n\n
Wizja Izajasza ukazuje nam zatem fundamentaln\u0105 prawd\u0119: adoracja nie jest ludzkim wynalazkiem, lecz rzeczywisto\u015bci\u0105, kt\u00f3rej \u017ar\u00f3d\u0142o znajduje si\u0119 w niebie.<\/p>\n\n\n\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142, wielbi\u0105c Boga, czyni duchowo to samo, co liturgia niebia\u0144ska.<\/p>\n\n\n\n
Echo wizji Izajasza w Apokalipsie<\/h3>\n\n\n\n
Potr\u00f3jne g\u0142oszenie \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej pojawia si\u0119 ponownie w ostatniej ksi\u0119dze Biblii.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Jan, w Apokalipsie, kontempluje wizj\u0119 niebia\u0144skiego tronu oraz istot \u017cyj\u0105cych, kt\u00f3re otaczaj\u0105 Boga:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201e\u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty, Pan B\u00f3g Wszechmog\u0105cy, Kt\u00f3ry by\u0142 i Kt\u00f3ry jest, i Kt\u00f3ry przychodzi\u201d (Apokalipsa 4,8).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Podobie\u0144stwo do Ksi\u0119gi Izajasza jest oczywiste.<\/p>\n\n\n\n
W obu fragmentach odnajdujemy niebia\u0144sk\u0105 adoracj\u0119, kt\u00f3ra g\u0142osi \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga poprzez potr\u00f3jne powt\u00f3rzenie.<\/p>\n\n\n\n
Apokalipsa wprowadza ponadto niezwyk\u0142y wymiar czasowy: B\u00f3g jest Tym, kt\u00f3ry by\u0142, kt\u00f3ry jest i kt\u00f3ry przychodzi.<\/p>\n\n\n\n
Jego istnienie nie zale\u017cy od czasu. Nie podlega przemijaniu, starzeniu si\u0119 ani znikni\u0119ciu.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g jest wieczny, a Jego \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 trwa na zawsze.<\/p>\n\n\n\n
Te dwie wizje biblijne stanowi\u0105 duchowe t\u0142o chrze\u015bcija\u0144skiej tradycji Trisagionu.<\/p>\n\n\n\n
3. Trisagion w tradycji liturgicznej Ko\u015bcio\u0142a<\/h2>\n\n\n\n
Wezwanie \u201e\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny\u201d nabra\u0142o niezwyk\u0142ego znaczenia w chrze\u015bcija\u0144skiej tradycji liturgicznej, szczeg\u00f3lnie na Wschodzie.<\/p>\n\n\n\n
Jego staro\u017cytno\u015b\u0107 jest znaczna. Chocia\u017c nie mo\u017cemy z ca\u0142kowit\u0105 pewno\u015bci\u0105 ustali\u0107 dok\u0142adnego momentu jego powstania, istniej\u0105 \u015bwiadectwa jego stosowania w staro\u017cytnym Ko\u015bciele.<\/p>\n\n\n\n
Formu\u0142a ta jest zwi\u0105zana z tradycj\u0105 liturgiczn\u0105 Konstantynopola i wyst\u0119puje w \u017ar\u00f3d\u0142ach dotycz\u0105cych spor\u00f3w chrystologicznych V wieku.<\/p>\n\n\n\n
Warto tutaj odr\u00f3\u017cni\u0107 to, co wiemy na podstawie historii, od tego, co nale\u017cy do tradycji legendarnej.<\/p>\n\n\n\n
Tradycja o trz\u0119sieniu ziemi w Konstantynopolu<\/h3>\n\n\n\n
Staro\u017cytna opowie\u015b\u0107 ko\u015bcielna wi\u0105\u017ce pojawienie si\u0119 Trisagionu z trz\u0119sieniem ziemi, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce w Konstantynopolu w V wieku, za czas\u00f3w patriarchy \u015bw. Proklosa (434\u2013446).<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug tej opowie\u015bci, kiedy mieszka\u0144cy miasta, cesarz i patriarcha b\u0142agali Boga o ochron\u0119 przed wstrz\u0105sami, pewne dziecko mia\u0142o zosta\u0107 w cudowny spos\u00f3b uniesione ku niebu. Po powrocie mia\u0142o przekaza\u0107, \u017ce s\u0142ysza\u0142o anio\u0142\u00f3w \u015bpiewaj\u0105cych:<\/p>\n\n\n\n
\u201e\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Lud mia\u0142 nast\u0119pnie powtarza\u0107 to wezwanie i, wed\u0142ug opowie\u015bci, trz\u0119sienie ziemi mia\u0142o usta\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Historia ta jest znana i by\u0142a przekazywana przez r\u00f3\u017cne staro\u017cytne \u017ar\u00f3d\u0142a ko\u015bcielne. Nie nale\u017cy jednak przedstawia\u0107 jej jako wydarzenia historycznie udowodnionego. Sama Encyklopedia Katolicka zwraca uwag\u0119 na niewielkie prawdopodobie\u0144stwo niekt\u00f3rych element\u00f3w tej opowie\u015bci i wskazuje, \u017ce hymn prawdopodobnie istnia\u0142 ju\u017c przed wydarzeniem, z kt\u00f3rym tradycja \u0142\u0105czy jego powstanie.<\/p>\n\n\n\n
Najwa\u017cniejsze jest to, \u017ce Trisagion nale\u017ca\u0142 ju\u017c do staro\u017cytnej tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej, a jego stosowanie szeroko rozpowszechni\u0142o si\u0119 w Ko\u015bcio\u0142ach wschodnich.<\/p>\n\n\n\n
Podstawowa modlitwa w liturgii wschodniej<\/h3>\n\n\n\n
W bizantyjskich tradycjach liturgicznych Trisagion zajmuje szczeg\u00f3lnie wa\u017cne miejsce.<\/p>\n\n\n\n
\u015apiewa si\u0119 go podczas Boskiej Liturgii, w kontek\u015bcie procesji wej\u015bcia z Ewangeliarzem, a tak\u017ce podczas innych celebracji i nabo\u017ce\u0144stw.<\/p>\n\n\n\n
Jego obecno\u015b\u0107 nie ma charakteru jedynie ozdobnego. Jest uroczystym g\u0142oszeniem \u015bwi\u0119to\u015bci Boga przed wys\u0142uchaniem Jego S\u0142owa.<\/p>\n\n\n\n
W ten spos\u00f3b Ko\u015bci\u00f3\u0142 ziemski \u0142\u0105czy si\u0119 z chwa\u0142\u0105 niebia\u0144sk\u0105. Wierni nie s\u0105 jedynie widzami ceremonii, lecz cz\u0142onkami wsp\u00f3lnoty powo\u0142anej do uczestnictwa w adoracji Boga.<\/p>\n\n\n\n
Ten wymiar jest szczeg\u00f3lnie pi\u0119kny: kiedy chrze\u015bcijanin \u015bpiewa Trisagion, pos\u0142uguje si\u0119 modlitw\u0105, kt\u00f3ra przez stulecia towarzyszy\u0142a wierze i liturgii wielu narod\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich.<\/p>\n\n\n\n
Tradycja wschodnia zachowa\u0142a ponadto niezwyk\u0142e bogactwo muzyczne zwi\u0105zane z wykonywaniem tego hymnu. Jego melodie przekazuj\u0105 uroczysto\u015b\u0107, skupienie i ducha adoracji.<\/p>\n\n\n\n
4. Trisagion w liturgii rzymskiej: Wielki Pi\u0105tek<\/h2>\n\n\n\n
Chocia\u017c Trisagion jest szczeg\u00f3lnie zwi\u0105zany z Ko\u015bcio\u0142ami wschodnimi, jego obecno\u015b\u0107 odnajdujemy r\u00f3wnie\u017c w \u0142aci\u0144skiej tradycji liturgicznej.<\/p>\n\n\n\n
Jednym z najbardziej znacz\u0105cych moment\u00f3w jest celebracja M\u0119ki Pa\u0144skiej w Wielki Pi\u0105tek.<\/p>\n\n\n\n
Podczas adoracji Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego, w tradycyjnym rycie rzymskim, \u015bpiewa si\u0119 tak zwane Improperia, znane r\u00f3wnie\u017c jako Reproche.<\/p>\n\n\n\n
W tych tekstach Ko\u015bci\u00f3\u0142 przedstawia s\u0142owa, kt\u00f3rymi Chrystus zdaje si\u0119 zwraca\u0107 do swojego ludu, przypominaj\u0105c mu otrzymane od Boga dobrodziejstwa i zestawiaj\u0105c je z niewdzi\u0119czno\u015bci\u0105 okazan\u0105 podczas Jego M\u0119ki.<\/p>\n\n\n\n
W tym kontek\u015bcie w\u0142\u0105cza si\u0119 Trisagion, \u015bpiewany na przemian po grecku i po \u0142acinie.<\/p>\n\n\n\n
Forma grecka brzmi:<\/p>\n\n\n\n
\u00c1gios o The\u00f3s, \u00c1gios Ischyr\u00f3s, \u00c1gios Ath\u00e1natos, el\u00e9ison im\u00e1s.<\/p>\n\n\n\n
A jej odpowiednik \u0142aci\u0144ski:<\/p>\n\n\n\n
Sanctus Deus, Sanctus Fortis, Sanctus Immortalis, miserere nobis.<\/p>\n\n\n\n
Po polsku:<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami.<\/p>\n\n\n\n
Ta naprzemienno\u015b\u0107 j\u0119zyka greckiego i \u0142aci\u0144skiego stanowi jedn\u0105 z najpi\u0119kniejszych cech tego \u015bpiewu.<\/p>\n\n\n\n
Nie mamy tutaj do czynienia z dwiema r\u00f3\u017cnymi modlitwami, lecz z tym samym b\u0142aganiem wypowiadanym w dw\u00f3ch j\u0119zykach, kt\u00f3re odegra\u0142y fundamentaln\u0105 rol\u0119 w historii liturgii chrze\u015bcija\u0144skiej.<\/p>\n\n\n\n
W tradycyjnym rycie Trisagion przeplata si\u0119 z Reprochami i powtarza podczas tej cz\u0119\u015bci celebracji.<\/p>\n\n\n\n
Wa\u017cne wyja\u015bnienie liturgiczne: Trisagion nie jest Sanctus podczas Mszy \u015awi\u0119tej<\/h3>\n\n\n\n
Do\u015b\u0107 cz\u0119sto Trisagion bywa mylony z Sanctus, \u015bpiewanym podczas Mszy \u015awi\u0119tej.<\/p>\n\n\n\n
Chocia\u017c oba hymny s\u0105 zwi\u0105zane z potr\u00f3jnym g\u0142oszeniem \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej, nie s\u0105 dok\u0142adnie tym samym utworem.<\/p>\n\n\n\n
Sanctus podczas Mszy \u015awi\u0119tej pochodzi bezpo\u015brednio z proklamacji Izajasza 6,3:<\/p>\n\n\n\n
\u201e\u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty jest Pan B\u00f3g Zast\u0119p\u00f3w\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Natomiast liturgiczny Trisagion zawiera okre\u015blenia \u201eB\u00f3g\u201d, \u201eMocny\u201d i \u201eNie\u015bmiertelny\u201d, po kt\u00f3rych nast\u0119puje b\u0142aganie o mi\u0142osierdzie.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017cemy zatem wyr\u00f3\u017cni\u0107:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Sanctus: hymn uwielbienia g\u0142osz\u0105cy \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga, b\u0119d\u0105cy cz\u0119\u015bci\u0105 liturgii eucharystycznej.<\/li>\n\n\n\n
- Trisagion: wezwanie g\u0142osz\u0105ce \u015bwi\u0119to\u015b\u0107, pot\u0119g\u0119 i nie\u015bmiertelno\u015b\u0107 Boga oraz b\u0142agaj\u0105ce o mi\u0142osierdzie.<\/li>\n\n\n\n
- Trisagion Seraficki: trynitarna forma nabo\u017ce\u0144stwa, kt\u00f3ra rozwija uwielbienie Boga, nawi\u0105zuj\u0105c do potr\u00f3jnego wezwania z Ksi\u0119gi Izajasza.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
To rozr\u00f3\u017cnienie pozwala lepiej zrozumie\u0107 bogactwo tradycji liturgicznej, bez uto\u017csamiania kompozycji, kt\u00f3re, cho\u0107 s\u0105 ze sob\u0105 zwi\u0105zane, posiadaj\u0105 odmienn\u0105 struktur\u0119 i funkcj\u0119.<\/p>\n\n\n\n
5. Tajemnica Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej: dlaczego trzykrotnie \u015awi\u0119ty?<\/h2>\n\n\n\n
Dochodzimy teraz do najg\u0142\u0119bszego aspektu teologicznego Trisagionu.<\/p>\n\n\n\n
Potr\u00f3jne powt\u00f3rzenie s\u0142owa \u201e\u015awi\u0119ty\u201d by\u0142o tradycyjnie rozpatrywane w zwi\u0105zku z tajemnic\u0105 Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej.<\/p>\n\n\n\n
Chrze\u015bcija\u0144stwo nie wierzy w trzech bog\u00f3w, lecz w jednego Boga w trzech rzeczywi\u015bcie odr\u0119bnych Osobach: Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n
Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego naucza o tym jasno:<\/p>\n\n\n\n
\u201eTr\u00f3jca jest jedno\u015bci\u0105. Nie wyznajemy trzech bog\u00f3w, ale jednego Boga w trzech Osobach\u201d (KKK, 253).<\/p>\n\n\n\n
Potr\u00f3jne g\u0142oszenie \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej zaprasza nas zatem do kontemplowania tajemnicy Boga Jedynego w Tr\u00f3jcy Os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n
Nale\u017cy jednak poczyni\u0107 wa\u017cne zastrze\u017cenie teologiczne: tekst Izajasza nie zawiera wyra\u017anego wyja\u015bnienia trzech Os\u00f3b Boskich. Jego interpretacja trynitarna nale\u017cy do chrze\u015bcija\u0144skiego odczytywania Pisma \u015awi\u0119tego w \u015bwietle pe\u0142nego Objawienia dokonanego przez Jezusa Chrystusa.<\/p>\n\n\n\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 rozpoznaje w ca\u0142okszta\u0142cie Objawienia objawienie si\u0119 Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n
Potr\u00f3jne g\u0142oszenie \u015bwi\u0119to\u015bci stanowi zatem szczeg\u00f3lnie odpowiedni wyraz wiary trynitarnej, chocia\u017c nie nale\u017cy interpretowa\u0107 go tak, jak gdyby ka\u017cde z trzech s\u0142\u00f3w \u201e\u015awi\u0119ty\u201d odpowiada\u0142o wy\u0142\u0105cznie jednej Osobie Boskiej.<\/p>\n\n\n\n
Jeden B\u00f3g, trzy Osoby<\/h3>\n\n\n\n
Tajemnica Tr\u00f3jcy nie oznacza, \u017ce Ojciec jest jedn\u0105 trzeci\u0105 Boga, Syn kolejn\u0105 trzeci\u0105, a Duch \u015awi\u0119ty ostatni\u0105 trzeci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nie oznacza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce istniej\u0105 trzy kolejne objawienia jednej i tej samej Osoby.<\/p>\n\n\n\n
Nauka katolicka g\u0142osi, \u017ce ka\u017cda Osoba Boska jest w pe\u0142ni Bogiem, poniewa\u017c wszystkie trzy posiadaj\u0105 jedn\u0105 i niepodzieln\u0105 natur\u0119 Bosk\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Ojciec jest Bogiem, Syn jest Bogiem i Duch \u015awi\u0119ty jest Bogiem. Nie s\u0105 jednak trzema bogami, lecz jednym Bogiem.<\/p>\n\n\n\n
Katechizm rozwija t\u0119 nauk\u0119 w punktach 253\u2013255, wyja\u015bniaj\u0105c zar\u00f3wno jedno\u015b\u0107 natury Boskiej, jak i rzeczywiste rozr\u00f3\u017cnienie Os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy odmawiamy Trisagion, nasza adoracja skierowana jest ku jedynemu prawdziwemu Bogu.<\/p>\n\n\n\n
Nie dzielimy Jego bosko\u015bci ani nie rozdzielamy Jego przymiot\u00f3w pomi\u0119dzy Osoby.<\/p>\n\n\n\n
G\u0142osimy, \u017ce B\u00f3g jest \u015bwi\u0119ty, mocny i nie\u015bmiertelny w pe\u0142ni swojego jedynego Boskiego Bytu.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to\u015b\u0107: przymiot wyra\u017caj\u0105cy absolutn\u0105 doskona\u0142o\u015b\u0107 Boga<\/h3>\n\n\n\n
Co naprawd\u0119 oznacza, \u017ce B\u00f3g jest \u015bwi\u0119ty?<\/p>\n\n\n\n
W j\u0119zyku biblijnym \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Bo\u017ca wyra\u017ca Jego absolutn\u0105 transcendencj\u0119, doskona\u0142o\u015b\u0107 i czysto\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g nie jest po prostu najdobrotliwsz\u0105 spo\u015br\u00f3d wszystkich istot ani stworzeniem niezwykle doskona\u0142ym.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g jest \u017ar\u00f3d\u0142em wszelkiej \u015bwi\u0119to\u015bci, absolutnym Dobrem i fundamentem wszelkiej doskona\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Wszystko, co istnieje, otrzymuje od Niego swoje istnienie. Wszystko, co jest dobre, uczestniczy w Jego dobroci.<\/p>\n\n\n\n
Dlatego kiedy Izajasz s\u0142yszy, jak serafini g\u0142osz\u0105 potr\u00f3jn\u0105 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107, kontempluje rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3ra radykalnie przekracza ludzk\u0105 kondycj\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Stworzenie nie mo\u017ce by\u0107 por\u00f3wnywane ze Stw\u00f3rc\u0105.<\/p>\n\n\n\n
A jednak B\u00f3g zechcia\u0142 zbli\u017cy\u0107 si\u0119 do cz\u0142owieka, powo\u0142a\u0107 go do \u015bwi\u0119to\u015bci i uczyni\u0107 uczestnikiem \u017cycia Bo\u017cego poprzez \u0142ask\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Odnajdujemy tutaj jeden z wielkich paradoks\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa: B\u00f3g niesko\u0144czenie \u015bwi\u0119ty nie pozostaje oboj\u0119tny wobec ludzkiej n\u0119dzy, lecz wychodzi cz\u0142owiekowi naprzeciw, aby go zbawi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
6. \u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny: znaczenie ka\u017cdego wezwania<\/h2>\n\n\n\n
Ka\u017cde z trzech wezwa\u0144 Trisagionu zawiera g\u0142\u0119bok\u0105 nauk\u0119 duchow\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nie s\u0105 to jedynie przymiotniki zestawione jeden po drugim. Ka\u017cdy z nich pomaga nam kontemplowa\u0107 inny wymiar wielko\u015bci Boga.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Bo\u017ce<\/h3>\n\n\n\n
Pierwsze wezwanie g\u0142osi, \u017ce B\u00f3g jest absolutnie \u015bwi\u0119ty.<\/p>\n\n\n\n
Jego \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 nie zale\u017cy od \u017cadnego stworzenia, nie mo\u017ce si\u0119 zwi\u0119ksza\u0107 ani zmniejsza\u0107 i nie podlega historycznym okoliczno\u015bciom.<\/p>\n\n\n\n
Cz\u0142owiek mo\u017ce by\u0107 \u015bwi\u0119ty, poniewa\u017c uczestniczy w \u0142asce Bo\u017cej. B\u00f3g natomiast jest \u015bwi\u0119ty ze swej natury.<\/p>\n\n\n\n
To pierwsze wezwanie przypomina nam, \u017ce ka\u017cda prawdziwa duchowo\u015b\u0107 musi rozpoczyna\u0107 si\u0119 od uznania absolutnego pierwsze\u0144stwa Boga.<\/p>\n\n\n\n
W kulturze, kt\u00f3ra cz\u0119sto czyni cz\u0142owieka miar\u0105 wszystkich rzeczy, Trisagion przywraca nam w\u0142a\u015bciw\u0105 perspektyw\u0119: to nie B\u00f3g powinien dostosowywa\u0107 si\u0119 do naszych pragnie\u0144, lecz my powinni\u015bmy porz\u0105dkowa\u0107 nasze \u017cycie zgodnie z Jego wol\u0105.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Mocny<\/h3>\n\n\n\n
Drugie wezwanie uznaje niesko\u0144czon\u0105 moc Boga.<\/p>\n\n\n\n
Boskiej pot\u0119gi nie nale\u017cy myli\u0107 z ludzk\u0105 si\u0142\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce przejawia\u0107 si\u0119 poprzez przemoc, dominacj\u0119 lub narzucanie swojej woli.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g jest wszechmog\u0105cy, poniewa\u017c nic nie mo\u017ce ograniczy\u0107 Jego mocy i poniewa\u017c wszystko, co istnieje, zale\u017cy od Niego.<\/p>\n\n\n\n
Pismo \u015awi\u0119te g\u0142osi:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eDla Boga bowiem nie ma nic niemo\u017cliwego\u201d (\u0141ukasza 1,37).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
S\u0142owa te pojawiaj\u0105 si\u0119 podczas zwiastowania narodzin Jezusa, kiedy anio\u0142 Gabriel wyja\u015bnia Maryi, \u017ce r\u00f3wnie\u017c El\u017cbieta, pomimo podesz\u0142ego wieku, pocz\u0119\u0142a syna.<\/p>\n\n\n\n
Kontekst pokazuje nam, \u017ce moc Boga objawia si\u0119 w wype\u0142nianiu Jego obietnic i w Jego zbawczym dzia\u0142aniu.<\/p>\n\n\n\n
Dla chrze\u015bcijanina g\u0142oszenie \u201e\u015awi\u0119ty Mocny\u201d oznacza przypominanie sobie, \u017ce \u017cadna trudno\u015b\u0107, prze\u015bladowanie ani cierpienie nie maj\u0105 ostatniego s\u0142owa w historii.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g nie obiecuje, \u017ce Jego dzieci b\u0119d\u0105 wolne od wszelkich utrapie\u0144, ale zapewnia, \u017ce Jego \u0142aska mo\u017ce podtrzymywa\u0107 je po\u015br\u00f3d przeciwno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny<\/h3>\n\n\n\n
Trzecie wezwanie kieruje nasz\u0105 uwag\u0119 ku wieczno\u015bci Boga.<\/p>\n\n\n\n
Wszystko, co nale\u017cy do \u015bwiata stworzonego, podlega przemianom. Ludzie si\u0119 rodz\u0105, starzej\u0105, umieraj\u0105, a kolejne pokolenia przemijaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Zmieniaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c cywilizacje, instytucje i ludzkie struktury.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g natomiast nie podlega \u015bmierci ani up\u0142ywowi czasu.<\/p>\n\n\n\n
Pismo \u015awi\u0119te g\u0142osi:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eJam Alfa i Omega, Pierwszy i Ostatni, Pocz\u0105tek i Koniec\u201d (Apokalipsa 22,13).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
B\u00f3g jest wieczny. Nie ma pocz\u0105tku i nigdy nie b\u0119dzie mia\u0142 ko\u0144ca.<\/p>\n\n\n\n
Jego istnienie nie zale\u017cy od niczego ani od nikogo.<\/p>\n\n\n\n
Dla nas ta prawda ma niezwyk\u0142\u0105 konsekwencj\u0119 duchow\u0105: mo\u017cemy powierzy\u0107 nasze \u017cycie Temu, kt\u00f3ry nigdy si\u0119 nie zmienia i kt\u00f3rego wierno\u015b\u0107 trwa na wieki.<\/p>\n\n\n\n
Zmi\u0142uj si\u0119 nad nami<\/h3>\n\n\n\n
Ostatnia cz\u0119\u015b\u0107 wezwania wprowadza b\u0142aganie, kt\u00f3re przemienia g\u0142oszenie Bo\u017cych przymiot\u00f3w w modlitw\u0119 g\u0142\u0119boko osobist\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Po uznaniu, kim jest B\u00f3g, cz\u0142owiek staje przed Nim ze swoj\u0105 n\u0119dz\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nie przychodzimy do Trisagionu jako ci, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105 si\u0119 za godnych Bo\u017cego mi\u0142osierdzia, lecz jako grzesznicy potrzebuj\u0105cy przebaczenia.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to\u015b\u0107 Boga nie jest zagro\u017ceniem dla tego, kto zbli\u017ca si\u0119 do Niego ze skruszonym sercem. Jest w\u0142a\u015bnie powodem, dla kt\u00f3rego mo\u017cemy ufa\u0107 Jego mi\u0142osierdziu.<\/p>\n\n\n\n
Psalmista naucza:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201ePan jest \u0142agodny i mi\u0142osierny, nieskory do gniewu i bardzo \u0142askawy\u201d (Psalm 145,8).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Trisagion przypomina nam, \u017ce prawdziwa adoracja nigdy nie jest oddzielona od pokory.<\/p>\n\n\n\n
Im bardziej uznajemy wielko\u015b\u0107 Boga, tym bardziej jeste\u015bmy \u015bwiadomi naszej potrzeby Jego obecno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
7. Trisagion Seraficki: katolickie nabo\u017ce\u0144stwo ku czci Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej<\/h2>\n\n\n\n
Opr\u00f3cz hymnu liturgicznego, kt\u00f3ry poznali\u015bmy, istnieje forma nabo\u017ce\u0144stwa znana jako Trisagion Seraficki lub Trisagion Anielski, szczeg\u00f3lnie zwi\u0105zana z uwielbieniem Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej.<\/p>\n\n\n\n
Jego duchowo\u015b\u0107 czerpie inspiracj\u0119 z wizji Izajasza i z adoracji istot niebia\u0144skich opisanej w Apokalipsie.<\/p>\n\n\n\n
Okre\u015blenie \u201eseraficki\u201d odnosi si\u0119 do serafin\u00f3w, tych duch\u00f3w niebia\u0144skich, kt\u00f3re nieustannie g\u0142osz\u0105 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga.<\/p>\n\n\n\n
To nabo\u017ce\u0144stwo rozwija trynitarne uwielbienie poprzez wezwania, modlitwy i rozwa\u017cania dotycz\u0105ce Boskich przymiot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nie nale\u017cy go myli\u0107 z powszechnie obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 formu\u0142\u0105 liturgiczn\u0105 ani z modlitw\u0105 o jednej, niezmiennej strukturze. Na przestrzeni dziej\u00f3w rozpowszechni\u0142y si\u0119 r\u00f3\u017cne jego wersje i formy.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Antoni Maria Klaret i rozpowszechnienie Trisagionu<\/h3>\n\n\n\n
W Hiszpanii postaci\u0105 szczeg\u00f3lnie wa\u017cn\u0105 dla rozpowszechnienia tego nabo\u017ce\u0144stwa by\u0142 \u015bwi\u0119ty Antoni Maria Klaret (1807\u20131870), arcybiskup i za\u0142o\u017cyciel Zgromadzenia Misjonarzy Syn\u00f3w Niepokalanego Serca Maryi.<\/p>\n\n\n\n
Jego zainteresowanie uwielbieniem Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej znalaz\u0142o odzwierciedlenie w r\u00f3\u017cnych pismach i publikacjach.<\/p>\n\n\n\n
Historyczno-biograficzne opracowanie opublikowane przez Misjonarzy Klaretyn\u00f3w dokumentuje, \u017ce w 1848 roku, na pro\u015bb\u0119 czcicieli Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej, wydano Trisagi. Nast\u0119pnie Klaret opublikowa\u0142 w Vich w 1856 roku dzie\u0142o zatytu\u0142owane Origen del Trisagio (\u201ePochodzenie Trisagionu\u201d), licz\u0105ce 64 strony i przeznaczone do wyja\u015bniania oraz rozpowszechniania tego nabo\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
Dzie\u0142o zawiera\u0142o cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119con\u0105 rozwa\u017caniom w formie nowenny, zwi\u0105zanej z dziewi\u0119cioma ch\u00f3rami anielskimi, oraz drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 przedstawiaj\u0105c\u0105 biblijne podstawy i historyczne rozpowszechnienie tej modlitwy.<\/p>\n\n\n\n
Ta informacja jest interesuj\u0105ca, poniewa\u017c dowodzi, \u017ce Trisagion nie by\u0142 jedynie modlitw\u0105 zachowan\u0105 w ksi\u0119gach liturgicznych Wschodu, lecz znalaz\u0142 r\u00f3wnie\u017c wa\u017cne miejsce w hiszpa\u0144skiej katolickiej pobo\u017cno\u015bci ludowej.<\/p>\n\n\n\n
Klaret rozumia\u0142, \u017ce formacja chrze\u015bcija\u0144ska nie powinna ogranicza\u0107 si\u0119 do przekazywania wiedzy religijnej: konieczne by\u0142o r\u00f3wnie\u017c uczenie wiernych mi\u0142o\u015bci, poznawania i uwielbiania Boga.<\/p>\n\n\n\n
W li\u015bcie pasterskim z 1853 roku zach\u0119ca\u0142 wiernych do adorowania tajemnicy Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej i nieustannego wielbienia Boga, mi\u0119dzy innymi poprzez odmawianie Trisagionu.<\/p>\n\n\n\n
To podkre\u015blenie ukazuje istotny wymiar jego duchowo\u015bci: chrze\u015bcijanin nie powinien zwraca\u0107 si\u0119 do Boga wy\u0142\u0105cznie po to, aby prosi\u0107 Go o r\u00f3\u017cne rzeczy, ale r\u00f3wnie\u017c po to, aby uznawa\u0107 Jego chwa\u0142\u0119 i wielbi\u0107 Go za to, kim jest.<\/p>\n\n\n\n
Dlaczego wi\u0105\u017ce si\u0119 go z dziewi\u0119cioma ch\u00f3rami anielskimi?<\/h3>\n\n\n\n
Tradycja chrze\u015bcija\u0144ska rozwin\u0119\u0142a refleksj\u0119 nad r\u00f3\u017cnymi ch\u00f3rami anio\u0142\u00f3w, opieraj\u0105c si\u0119 przede wszystkim na biblijnych wzmiankach o serafinach, cherubinach, tronach, panowaniach, mocach, pot\u0119gach, zwierzchno\u015bciach, archanio\u0142ach i anio\u0142ach.<\/p>\n\n\n\n
Klasyczne przedstawienie tej hierarchii znajduje si\u0119 w traktacie Hierarchia niebia\u0144ska, przypisywanym Dionizemu Areopagicie, autorowi chrze\u015bcija\u0144skiemu z ko\u0144ca V lub pocz\u0105tku VI wieku, tradycyjnie znanemu jako Pseudo-Dionizy.<\/p>\n\n\n\n
Jego klasyfikacja wyr\u00f3\u017cnia trzy hierarchie, z kt\u00f3rych ka\u017cda sk\u0142ada si\u0119 z trzech porz\u0105dk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Tradycja ta wywar\u0142a g\u0142\u0119boki wp\u0142yw na \u015bredniowieczn\u0105 teologi\u0119 i duchowo\u015b\u0107 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nale\u017cy jednak odr\u00f3\u017cni\u0107 to, co Pismo \u015awi\u0119te stwierdza wyra\u017anie, od p\u00f3\u017aniejszego rozwoju teologicznego. Biblia wspomina o r\u00f3\u017cnych kategoriach istot niebia\u0144skich, ale nie przedstawia w jednym fragmencie systematycznej i kompletnej klasyfikacji dziewi\u0119ciu ch\u00f3r\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nabo\u017ce\u0144stwo Trisagionu Serafickiego wykorzystuje t\u0119 tradycj\u0119, aby zaprosi\u0107 chrze\u015bcijanina do duchowego zjednoczenia si\u0119 z uwielbieniem anio\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nie oznacza to, \u017ce cz\u0142owiek ma na\u015bladowa\u0107 w spos\u00f3b materialny ich natur\u0119, lecz \u017ce powinien nauczy\u0107 si\u0119 od nich podstawowej postawy ka\u017cdego stworzenia wobec Boga: adorowa\u0107, s\u0142u\u017cy\u0107 i oddawa\u0107 chwa\u0142\u0119 Stw\u00f3rcy.<\/p>\n\n\n\n
8. Jak odmawia\u0107 Trisagion?<\/h2>\n\n\n\n
Trisagion mo\u017cna w\u0142\u0105czy\u0107 do modlitwy osobistej i rodzinnej w prosty, pe\u0142en szacunku i g\u0142\u0119boko duchowy spos\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n
Nie jest konieczne posiadanie rozleg\u0142ej wiedzy teologicznej ani szczeg\u00f3lnego przygotowania. Wystarczy zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do Boga z wiar\u0105, pokor\u0105 i skupieniem.<\/p>\n\n\n\n
Podstawowe wezwanie mo\u017cna odmawia\u0107 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n
Po \u0142acinie:<\/p>\n\n\n\n
Sanctus Deus, Sanctus Fortis, Sanctus Immortalis, miserere nobis.<\/p>\n\n\n\n
Po polsku:<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017cna je powt\u00f3rzy\u0107 trzykrotnie, towarzysz\u0105c temu kr\u00f3tk\u0105 medytacj\u0105 nad \u015bwi\u0119to\u015bci\u0105, moc\u0105 i wieczno\u015bci\u0105 Boga.<\/p>\n\n\n\n
Prosty spos\u00f3b odmawiania tej modlitwy podczas osobistej modlitwy mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Rozpocz\u0105\u0107 od uczynienia znaku Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego, wzywaj\u0105c Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego.<\/li>\n\n\n\n
- Zachowa\u0107 kilka chwil ciszy, stawiaj\u0105c swoje serce w obecno\u015bci Boga.<\/li>\n\n\n\n
- Powoli odm\u00f3wi\u0107 Trisagion, staraj\u0105c si\u0119 zrozumie\u0107 ka\u017cde z jego wezwa\u0144.<\/li>\n\n\n\n
- Powt\u00f3rzy\u0107 modlitw\u0119 i przedstawi\u0107 Bogu konkretn\u0105 intencj\u0119: nawr\u00f3cenie grzesznik\u00f3w, wytrwa\u0142o\u015b\u0107 rodziny, u\u015bwi\u0119cenie kap\u0142an\u00f3w lub potrzeby Ko\u015bcio\u0142a.<\/li>\n\n\n\n
- Zako\u0144czy\u0107 doksologi\u0105 trynitarn\u0105: \u201eChwa\u0142a Ojcu i Synowi, i Duchowi \u015awi\u0119temu. Jak by\u0142a na pocz\u0105tku, teraz i zawsze, i na wieki wiek\u00f3w. Amen\u201d.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n
Jest to prosta propozycja modlitwy osobistej, a nie obowi\u0105zuj\u0105ca rubryka liturgiczna ani jedyna oficjalna formu\u0142a Trisagionu.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion w rodzinie<\/h3>\n\n\n\n
Jednym z najpi\u0119kniejszych zastosowa\u0144 tej modlitwy jest przywr\u00f3cenie jej w \u017cyciu rodzinnym.<\/p>\n\n\n\n
W chrze\u015bcija\u0144skim domu, w kt\u00f3rym tak cz\u0119sto gromadz\u0105 si\u0119 zmartwienia, zm\u0119czenie, trudno\u015bci finansowe i codzienne problemy, po\u015bwi\u0119cenie kilku minut na adoracj\u0119 Boga mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em duchowej jedno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Rodzice mog\u0105 wyja\u015bnia\u0107 dzieciom znaczenie trzech wezwa\u0144:<\/p>\n\n\n\n
\n
- B\u00f3g jest \u015bwi\u0119ty: powinni\u015bmy stara\u0107 si\u0119 \u017cy\u0107 w \u0142asce i unika\u0107 grzechu.<\/li>\n\n\n\n
- B\u00f3g jest mocny: mo\u017cemy Mu ufa\u0107, kiedy przychodz\u0105 trudno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n
- B\u00f3g jest nie\u015bmiertelny: nasza nadzieja nie ko\u0144czy si\u0119 na tym \u017cyciu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W ten spos\u00f3b dzieci nie tylko ucz\u0105 si\u0119 modlitwy na pami\u0119\u0107, ale zaczynaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c rozumie\u0107, kim jest B\u00f3g i co oznacza \u017cycie w Jego obecno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Modlitwa rodzinna nie musi by\u0107 skomplikowana, aby przynosi\u0142a owoce. Czasami kilka minut wsp\u00f3lnego skupienia mo\u017ce nauczy\u0107 wi\u0119cej ni\u017c wiele s\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
9. Trisagion a \u017cycie duchowe wsp\u00f3\u0142czesnego katolika<\/h2>\n\n\n\n
Mo\u017cemy zada\u0107 sobie pytanie, jaki sens ma przywracanie tak staro\u017cytnej modlitwy w spo\u0142ecze\u0144stwie naznaczonym po\u015bpiechem, ha\u0142asem, rozproszeniem i utrat\u0105 wra\u017cliwo\u015bci na sacrum.<\/p>\n\n\n\n
Odpowied\u017a jest prosta: w\u0142a\u015bnie dlatego potrzebujemy ponownie odkry\u0107 sens Boga.<\/p>\n\n\n\n
\u017byjemy w epoce, w kt\u00f3rej wiele os\u00f3b zwraca si\u0119 ku religii przede wszystkim po to, aby szuka\u0107 dobrego samopoczucia emocjonalnego, spokoju lub rozwi\u0105zania swoich problem\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nie ma nic z\u0142ego w proszeniu Boga o pomoc. Sam nasz Pan Jezus Chrystus nauczy\u0142 nas przedstawia\u0107 Ojcu nasze potrzeby.<\/p>\n\n\n\n
Jednak \u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie nie mo\u017ce sprowadza\u0107 si\u0119 do nieustannego przedstawiania pr\u00f3\u015bb.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f3g nie jest narz\u0119dziem s\u0142u\u017c\u0105cym osi\u0105ganiu naszych osobistych cel\u00f3w. Jest naszym Stw\u00f3rc\u0105, naszym Panem i naszym ostatecznym celem.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion pomaga nam odzyska\u0107 t\u0119 perspektyw\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Uczy\u0107 si\u0119 adoracji w spo\u0142ecze\u0144stwie, kt\u00f3re zapomnia\u0142o o adoracji<\/h3>\n\n\n\n
Adoracja jest fundamentaln\u0105 postaw\u0105 religijn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Oznacza uznanie, \u017ce B\u00f3g jest Bogiem, a my jeste\u015bmy stworzeniami od Niego zale\u017cnymi.<\/p>\n\n\n\n
Ta prawda mo\u017ce by\u0107 niewygodna dla mentalno\u015bci g\u0142\u0119boko indywidualistycznej, kt\u00f3ra uwa\u017ca osobist\u0105 autonomi\u0119 za najwy\u017csz\u0105 warto\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Jednak uznanie naszej zale\u017cno\u015bci od Boga nie poni\u017ca nas. Przeciwnie, umieszcza nas w prawdzie o naszym istnieniu.<\/p>\n\n\n\n
Cz\u0142owiek nie da\u0142 sam sobie \u017cycia, nie jest absolutnym w\u0142a\u015bcicielem wszech\u015bwiata i nie mo\u017ce zagwarantowa\u0107 sobie w\u0142asnej wieczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy odmawiamy Trisagion, pokornie przyjmujemy t\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to\u015b\u0107 Boga wzywa nas do nawr\u00f3cenia<\/h3>\n\n\n\n
Nie mo\u017cemy szczerze g\u0142osi\u0107 \u015bwi\u0119to\u015bci Boga, je\u015bli \u015bwiadomie \u017cyjemy wbrew Jego przykazaniom.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion powinien sta\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wezwaniem do nawr\u00f3cenia.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli B\u00f3g jest \u015bwi\u0119ty, jeste\u015bmy powo\u0142ani do porzucenia grzechu i poszukiwania \u017cycia zgodnego z Ewangeli\u0105.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Piotr przypomina nam o tym wymaganiu chrze\u015bcija\u0144skiej \u015bwi\u0119to\u015bci, pisz\u0105c:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eW ca\u0142ym post\u0119powaniu sta\u0144cie si\u0119 wy r\u00f3wnie\u017c \u015bwi\u0119tymi na wz\u00f3r \u015awi\u0119tego, kt\u00f3ry was powo\u0142a\u0142\u201d (1 Piotra 1,15).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to\u015b\u0107 nie jest pragnieniem zarezerwowanym dla nielicznych zakonnik\u00f3w lub os\u00f3b wyj\u0105tkowych.<\/p>\n\n\n\n
Jest powszechnym powo\u0142aniem obejmuj\u0105cym wszystkich ochrzczonych.<\/p>\n\n\n\n
Ojciec rodziny jest powo\u0142any do u\u015bwi\u0119cania si\u0119 poprzez swoje obowi\u0105zki, wierno\u015b\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144sk\u0105 i oddanie bliskim. Pracownik \u2013 poprzez uczciwo\u015b\u0107 i sprawiedliwo\u015b\u0107. Kap\u0142an \u2013 poprzez wierno\u015b\u0107 swojej pos\u0142udze. M\u0142ody cz\u0142owiek \u2013 poprzez czysto\u015b\u0107, formacj\u0119 i szczere poszukiwanie prawdy.<\/p>\n\n\n\n
Prawdziwa pobo\u017cno\u015b\u0107 nie oddala nas od naszych codziennych obowi\u0105zk\u00f3w: pomaga nam wype\u0142nia\u0107 je w spos\u00f3b \u015bwi\u0119ty.<\/p>\n\n\n\n
Adoracja uczy nas ufa\u0107<\/h3>\n\n\n\n
Wezwanie \u201e\u015awi\u0119ty Mocny\u201d ma szczeg\u00f3lne znaczenie dla tych, kt\u00f3rzy przechodz\u0105 przez trudne chwile.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy okoliczno\u015bci wydaj\u0105 si\u0119 przekracza\u0107 nasze mo\u017cliwo\u015bci, potrzebujemy przypomnie\u0107 sobie, \u017ce nasza nadzieja nie zale\u017cy wy\u0142\u0105cznie od naszych w\u0142asnych si\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Wszechmoc Boga nie oznacza, \u017ce automatycznie otrzymamy wszystko, czego pragniemy, lecz \u017ce Jego wola jest suwerenna, a Jego Opatrzno\u015b\u0107 nigdy nie przestaje dzia\u0142a\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Chrze\u015bcijanin mo\u017ce cierpie\u0107, do\u015bwiadcza\u0107 niepewno\u015bci, a nawet przechodzi\u0107 przez chwile duchowej ciemno\u015bci, nie trac\u0105c zaufania do Boga.<\/p>\n\n\n\n
Modlitwa nie zawsze natychmiast zmienia okoliczno\u015bci, ale pomaga nam stawia\u0107 im czo\u0142a w \u015bwietle wiary.<\/p>\n\n\n\n
Wieczno\u015b\u0107 powinna ukierunkowywa\u0107 nasze \u017cycie<\/h3>\n\n\n\n
Wreszcie wezwanie \u201e\u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny\u201d zaprasza nas do ponownego odkrycia perspektywy wieczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Jedn\u0105 z wielkich pokus naszych czas\u00f3w jest \u017cycie tak, jakby ziemska egzystencja by\u0142a naszym jedynym horyzontem.<\/p>\n\n\n\n
Martwimy si\u0119 o dobrobyt, sukces, wygod\u0119 i bezpiecze\u0144stwo materialne, zapominaj\u0105c, \u017ce nasze \u017cycie jest powo\u0142ane do czego\u015b niesko\u0144czenie wi\u0119kszego.<\/p>\n\n\n\n
Chrystus przyszed\u0142, aby otworzy\u0107 nam bramy \u017cycia wiecznego.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion przypomina nam, \u017ce nasz ostateczny cel nie znajduje si\u0119 w rzeczach przemijaj\u0105cych, lecz w Bogu.<\/p>\n\n\n\n
Ta \u015bwiadomo\u015b\u0107 nie powinna prowadzi\u0107 do pogardy wobec \u015bwiata ani oboj\u0119tno\u015bci wobec ludzkich potrzeb. Powinna pomaga\u0107 nam \u017cy\u0107 w nim w\u0142a\u015bciwie, nie czyni\u0105c z d\u00f3br doczesnych naszych bo\u017ck\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
10. Trisagion jako szko\u0142a pokory i kontemplacji<\/h2>\n\n\n\n
Istnieje szczeg\u00f3lnie wa\u017cna nauka duchowa, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cemy wyprowadzi\u0107 z tej staro\u017cytnej modlitwy: aby nauczy\u0107 si\u0119 \u017cy\u0107 po chrze\u015bcija\u0144sku, najpierw musimy nauczy\u0107 si\u0119 patrze\u0107 na Boga.<\/p>\n\n\n\n
Wsp\u00f3\u0142czesny cz\u0142owiek po\u015bwi\u0119ca wiele czasu na przygl\u0105danie si\u0119 samemu sobie, analizowanie swoich emocji, bronienie w\u0142asnych interes\u00f3w i poszukiwanie uznania.<\/p>\n\n\n\n
Modlitwa chrze\u015bcija\u0144ska zaprasza nas jednak do wyj\u015bcia z tego zamkni\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy g\u0142osimy \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga, przestajemy zajmowa\u0107 centrum w\u0142asnego istnienia.<\/p>\n\n\n\n
To nie my okre\u015blamy, co jest dobre, a co z\u0142e, zgodnie z naszymi upodobaniami. To nie my ustanawiamy prawdy. To nie my decydujemy, co zas\u0142uguje na adoracj\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Centrum stanowi B\u00f3g.<\/p>\n\n\n\n
Taka postawa adoracji prowadzi nas do pokory, ale r\u00f3wnie\u017c do g\u0142\u0119bokiej wolno\u015bci wewn\u0119trznej.<\/p>\n\n\n\n
Ten, kto uznaje Boga za Pana, przestaje potrzebowa\u0107 przekszta\u0142cania wszystkich rzeczy w narz\u0119dzia s\u0142u\u017c\u0105ce w\u0142asnemu zadowoleniu.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017ce zaakceptowa\u0107 swoje ograniczenia, prosi\u0107 o przebaczenie, naprawia\u0107 b\u0142\u0119dy i zaczyna\u0107 od nowa.<\/p>\n\n\n\n
Uczy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c patrze\u0107 na innych z wi\u0119ksz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105, poniewa\u017c uznaje, \u017ce wszyscy jeste\u015bmy stworzeniami Bo\u017cymi i jeste\u015bmy powo\u0142ani do uczestnictwa w Jego \u015bwi\u0119to\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Prawdziwa adoracja nigdy nie powinna zatem stawa\u0107 si\u0119 praktyk\u0105 oderwan\u0105 od mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego.<\/p>\n\n\n\n
Nie mia\u0142oby sensu g\u0142osi\u0107 \u015bwi\u0119to\u015bci Boga i gardzi\u0107 bli\u017anim, \u015bpiewa\u0107 o Bo\u017cym mi\u0142osierdziu i odmawia\u0107 przebaczenia albo wielbi\u0107 Stw\u00f3rc\u0119, jednocze\u015bnie trwaj\u0105c w niesprawiedliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion powinien pomaga\u0107 nam przemienia\u0107 nasze \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n
11. Trisagion jako modlitwa \u0142\u0105cz\u0105ca Ko\u015bci\u00f3\u0142 ziemski z liturgi\u0105 nieba<\/h2>\n\n\n\n
Istnieje jeszcze jeden wymiar Trisagionu, kt\u00f3ry zas\u0142uguje na nasz\u0105 uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bpiewa \u201e\u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty, \u015awi\u0119ty\u201d, nie dokonuje jedynie ludzkiego aktu pobo\u017cno\u015bci. Wyra\u017ca jedn\u0105 z najpi\u0119kniejszych prawd chrze\u015bcija\u0144skiej liturgii: modlitwa Ko\u015bcio\u0142a uczestniczy w niebia\u0144skim uwielbieniu.<\/p>\n\n\n\n
Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego naucza, \u017ce liturgia jest dzie\u0142em Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej i \u017ce poprzez ni\u0105 Ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0142ogos\u0142awi Ojca, przez Chrystusa, w Duchu \u015awi\u0119tym (KKK, 1077\u20131083).<\/p>\n\n\n\n
Nauczanie to pozwala nam lepiej zrozumie\u0107 zwi\u0105zek mi\u0119dzy adoracj\u0105 ziemsk\u0105 a niebia\u0144sk\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Podczas Mszy \u015awi\u0119tej wierni \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z uwielbieniem anio\u0142\u00f3w i \u015bwi\u0119tych. Nie mamy tutaj do czynienia z prostym przedstawieniem symbolicznym, lecz z uczestnictwem pielgrzymuj\u0105cego Ko\u015bcio\u0142a w liturgii niebia\u0144skiej.<\/p>\n\n\n\n
Dlatego Sanctus podczas Mszy \u015awi\u0119tej ma niezwyk\u0142\u0105 g\u0142\u0119bi\u0119: kiedy kap\u0142an i wierni g\u0142osz\u0105 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 Boga, ich g\u0142osy duchowo \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z uwielbieniem opisanym w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym przez Izajasza i w Apokalipsie.<\/p>\n\n\n\n
Trisagion nale\u017cy do tej samej tradycji adoracji.<\/p>\n\n\n\n
Jego obecno\u015b\u0107 w liturgiach wschodnich, zastosowanie podczas rzymskiej liturgii Wielkiego Pi\u0105tku oraz rozpowszechnienie w pobo\u017cno\u015bci ludowej ukazuj\u0105 nam, jak jedna i ta sama prawda wiary mo\u017ce wyra\u017ca\u0107 si\u0119 poprzez r\u00f3\u017cne formy modlitwy.<\/p>\n\n\n\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 na przestrzeni wiek\u00f3w zachowa\u0142 to g\u0142oszenie \u015bwi\u0119to\u015bci Bo\u017cej jako skarb swojego duchowego dziedzictwa.<\/p>\n\n\n\n
Zako\u0144czenie: niech ca\u0142e nasze \u017cycie stanie si\u0119 Trisagionem<\/h2>\n\n\n\n
Trisagion jest czym\u015b znacznie wi\u0119cej ni\u017c staro\u017cytn\u0105 modlitw\u0105, kt\u00f3r\u0105 warto zachowa\u0107 ze wzgl\u0119du na jej warto\u015b\u0107 historyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Jest zaproszeniem do ponownego odkrycia sensu adoracji, kontemplowania wielko\u015bci Boga i zrozumienia, \u017ce ca\u0142e nasze istnienie powinno by\u0107 ku Niemu skierowane.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy m\u00f3wimy \u201e\u015awi\u0119ty Bo\u017ce\u201d, uznajemy, \u017ce On jest pocz\u0105tkiem i ko\u0144cem wszystkiego, co istnieje.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy m\u00f3wimy \u201e\u015awi\u0119ty Mocny\u201d, pok\u0142adamy nasz\u0105 ufno\u015b\u0107 w Jego wszechmocy i Opatrzno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy m\u00f3wimy \u201e\u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny\u201d, wznosimy wzrok ku wieczno\u015bci i przypominamy sobie, \u017ce nasza prawdziwa nadzieja znajduje si\u0119 w \u017cyciu, kt\u00f3re obieca\u0142 nam Chrystus.<\/p>\n\n\n\n
A kiedy b\u0142agamy \u201ezmi\u0142uj si\u0119 nad nami\u201d, uznajemy nasz\u0105 kondycj\u0119 stworze\u0144 potrzebuj\u0105cych przebaczenia, \u0142aski i zbawienia.<\/p>\n\n\n\n
W \u015bwiecie, kt\u00f3ry tak cz\u0119sto zapomina o Bogu, przywracanie tej modlitwy oznacza r\u00f3wnie\u017c przywracanie fundamentalnego porz\u0105dku \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego: B\u00f3g na pierwszym miejscu, B\u00f3g w centrum i B\u00f3g jako ostateczny cel naszego istnienia.<\/p>\n\n\n\n
Nie wystarczy trzykrotnie wypowiedzie\u0107 s\u0142owo \u201e\u015awi\u0119ty\u201d. Powinni\u015bmy stara\u0107 si\u0119, aby nasze czyny, s\u0142owa, decyzje i my\u015bli stawa\u0142y si\u0119 coraz bardziej godne Tego, kt\u00f3rego adorujemy.<\/p>\n\n\n\n
Oby\u015bmy nauczyli si\u0119 od serafin\u00f3w nieustannego uwielbienia, od \u015bwi\u0119tych wierno\u015bci w \u017cyciu, a od Jezusa Chrystusa ofiarowania naszego \u017cycia Ojcu.<\/p>\n\n\n\n
I oby\u015bmy wtedy, gdy zabraknie nam si\u0142, mogli powr\u00f3ci\u0107 do tego staro\u017cytnego wezwania, prostego i g\u0142\u0119bokiego, kt\u00f3re przez wieki towarzyszy\u0142o modlitwie Ko\u015bcio\u0142a:<\/p>\n\n\n\n
Sanctus Deus, Sanctus Fortis, Sanctus Immortalis, miserere nobis.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Bo\u017ce, \u015awi\u0119ty Mocny, \u015awi\u0119ty Nie\u015bmiertelny, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami.<\/p>\n\n\n\n
Chwa\u0142a Ojcu i Synowi, i Duchowi \u015awi\u0119temu.<\/p>\n\n\n\n
Jak by\u0142a na pocz\u0105tku, teraz i zawsze, i na wieki wiek\u00f3w. Amen.<\/p>\n\n\n\n
\u0179r\u00f3d\u0142a i odniesienia do dalszego zg\u0142\u0119biania tematu<\/h3>\n\n\n\n
\n
- Pismo \u015awi\u0119te: Izajasza 6,1-7; Apokalipsa 4,1-11; \u0141ukasza 1,26-38; 1 Piotra 1,13-16.<\/li>\n\n\n\n
- Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego: numery 232-255 (tajemnica Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej) oraz 1077-1083 (liturgia jako dzie\u0142o Tr\u00f3jcy Przenaj\u015bwi\u0119tszej).<\/li>\n\n\n\n
- \u015awi\u0119ty Antoni Maria Klaret: Origen del Trisagio (Vich, 1856).<\/li>\n\n\n\n
- Dionizy Areopagita (Pseudo-Dionizy): Hierarchia niebia\u0144ska.<\/li>\n\n\n\n
- Encyklopedia Katolicka: has\u0142o \u201eAgios O Theos\u201d, dotycz\u0105ce Trisagionu i jego obecno\u015bci w rzymskiej liturgii Wielkiego Pi\u0105tku.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Ostatnia refleksja: Najdoskonalsza modlitwa niekoniecznie jest t\u0105, kt\u00f3ra zawiera najwi\u0119cej s\u0142\u00f3w, lecz t\u0105, kt\u00f3ra pomaga nam rozpozna\u0107, kim jest B\u00f3g, i prawdziwie powierzy\u0107 Mu nasze \u017cycie. Trisagion uczy nas rozpoczyna\u0107 od tego, co najwa\u017cniejsze: adorowania Boga za Jego niesko\u0144czon\u0105 \u015bwi\u0119to\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Istniej\u0105 modlitwy, kt\u00f3re rodz\u0105 si\u0119 z ludzkiej potrzeby: proszenia o pomoc, b\u0142agania o przebaczenie, szukania pocieszenia lub dzi\u0119kowania. S\u0105 jednak r\u00f3wnie\u017c takie, kt\u00f3re prowadz\u0105 nas bezpo\u015brednio do serca adoracji: zapraszaj\u0105 nas do wzniesienia wzroku ku Bogu i uznania Jego niesko\u0144czonej \u015bwi\u0119to\u015bci. W\u015br\u00f3d tych ostatnich szczeg\u00f3lne miejsce zajmuje Trisagion, jeden z najstarszych i najbardziej uroczystych wyraz\u00f3w …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6431,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40,58],"tags":[1929],"class_list":["post-6430","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-modlitwa-i-duchowosc","category-modlitwa-i-zycie-duchowe","tag-trisagion"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6430","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6430"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6430\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6432,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6430\/revisions\/6432"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6431"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6430"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6430"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6430"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}