{"id":6360,"date":"2026-09-08T09:32:47","date_gmt":"2026-09-08T07:32:47","guid":{"rendered":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/?p=6360"},"modified":"2026-09-08T09:32:47","modified_gmt":"2026-09-08T07:32:47","slug":"255-dogmatow-wiary-katolickiej-ogloszonych-nieomylnie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/255-dogmatow-wiary-katolickiej-ogloszonych-nieomylnie\/","title":{"rendered":"255 dogmat\u00f3w wiary katolickiej og\u0142oszonych nieomylnie"},"content":{"rendered":"\n

Wiara katolicka opiera si\u0119 na prawdach objawionych przez Boga, przekazywanych i nauczanych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 na przestrzeni wiek\u00f3w. Prawdy te obejmuj\u0105 to, kim jest B\u00f3g, Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Tr\u00f3jc\u0119, stworzenie, Jezusa Chrystusa, Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Maryj\u0119 Pann\u0119, \u0142ask\u0119, Ko\u015bci\u00f3\u0142, Sakramenty oraz prawdy ostateczne dotycz\u0105ce Nieba, Czy\u015b\u0107ca i piek\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cej przedstawiamy list\u0119 255 twierdze\u0144 wiary katolickiej<\/strong>, pogrupowanych tematycznie, aby u\u0142atwi\u0107 ich lektur\u0119, studiowanie i rozwa\u017canie.<\/p>\n\n\n\n

I. B\u00f3g: istnienie, natura i przymioty<\/h2>\n\n\n\n
    \n
  1. B\u00f3g, nasz Stw\u00f3rca i Pan, mo\u017ce by\u0107 z pewno\u015bci\u0105 poznany przez naturalne \u015bwiat\u0142o rozumu na podstawie rzeczy stworzonych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  2. Istnienie Boga jest nie tylko przedmiotem naturalnego poznania rozumowego, lecz tak\u017ce przedmiotem wiary nadprzyrodzonej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  3. Natura Boga jest dla ludzi niepoj\u0119ta.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  4. B\u0142ogos\u0142awieni w Niebie posiadaj\u0105 bezpo\u015brednie, intuicyjne poznanie Boskiej Istoty.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  5. Bezpo\u015brednie widzenie Boga przewy\u017csza naturaln\u0105 zdolno\u015b\u0107 poznawcz\u0105 ludzkiej duszy i dlatego jest nadprzyrodzone.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  6. Dusza, aby ogl\u0105da\u0107 Boga bezpo\u015brednio, potrzebuje \u015bwiat\u0142a chwa\u0142y.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  7. Boska Istota jest r\u00f3wnie\u017c niepoj\u0119ta dla b\u0142ogos\u0142awionych w Niebie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  8. Przymioty Bo\u017ce s\u0105 rzeczywi\u015bcie to\u017csame ze sob\u0105 nawzajem oraz z Bosk\u0105 Istot\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  9. B\u00f3g jest absolutnie doskona\u0142y.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  10. B\u00f3g jest niesko\u0144czenie doskona\u0142y we wszelkiej doskona\u0142o\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  11. B\u00f3g jest absolutnie prosty.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  12. Jeden jest B\u00f3g.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  13. Jedyny B\u00f3g jest, w sensie ontologicznym, prawdziwym Bogiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  14. B\u00f3g posiada niesko\u0144czon\u0105 zdolno\u015b\u0107 poznania.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  15. B\u00f3g jest absolutn\u0105 Prawd\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  16. B\u00f3g jest absolutnie wierny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  17. B\u00f3g jest absolutnym Dobrem ontologicznym w Sobie i w odniesieniu do innych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  18. B\u00f3g jest absolutnym Dobrem moralnym, czyli \u015awi\u0119to\u015bci\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  19. B\u00f3g jest absolutn\u0105 Dobroci\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  20. B\u00f3g jest absolutnie niezmienny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  21. B\u00f3g jest wieczny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  22. B\u00f3g jest niesko\u0144czony lub absolutnie niezmierzony.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  23. B\u00f3g jest obecny wsz\u0119dzie w ca\u0142ej stworzonej przestrzeni.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  24. Poznanie Boga jest niesko\u0144czone.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  25. B\u00f3g zna wszystkie rzeczy czysto mo\u017cliwe poprzez poznanie prostej inteligencji (<\/strong>scientia simplicis intelligentiae<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  26. B\u00f3g zna wszystkie rzeczywiste rzeczy przesz\u0142e, tera\u017aniejsze i przysz\u0142e (<\/strong>scientia visionis<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  27. Poprzez poznanie widzenia (<\/strong>scientia visionis<\/strong><\/em>) B\u00f3g r\u00f3wnie\u017c przewiduje z nieomyln\u0105 pewno\u015bci\u0105 wolne czyny stworze\u0144 rozumnych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  28. Wola Bo\u017ca jest niesko\u0144czona.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  29. B\u00f3g z konieczno\u015bci mi\u0142uje samego Siebie, natomiast stworzenia poza Nim mi\u0142uje i chce ich istnienia w spos\u00f3b wolny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  30. B\u00f3g jest wszechmog\u0105cy.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  31. B\u00f3g jest Panem nieba i ziemi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  32. B\u00f3g jest niesko\u0144czenie sprawiedliwy.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
  33. B\u00f3g jest niesko\u0144czenie mi\u0142osierny.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    II. Naj\u015bwi\u0119tsza Tr\u00f3jca i stworzenie<\/h2>\n\n\n\n
      \n
    1. W Bogu s\u0105 trzy Osoby: Ojciec, Syn i Duch \u015awi\u0119ty. Ka\u017cda z trzech Os\u00f3b posiada t\u0119 sam\u0105 i jedn\u0105 Bosk\u0105 Istot\u0119.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    2. W Bogu istniej\u0105 dwa wewn\u0119trzne pochodzenia Boskie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    3. Osoby Boskie, a nie natura Boska, s\u0105 podmiotem wewn\u0119trznych pochodze\u0144 Boskich, zar\u00f3wno w sensie czynnym, jak i biernym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    4. Druga Osoba Boska pochodzi od Pierwszej Osoby Boskiej przez zrodzenie i dlatego pozostaje wzgl\u0119dem Niej w relacji Syna do Ojca.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    5. Duch \u015awi\u0119ty pochodzi od Ojca i Syna jako od jednego Zasady, poprzez jedno tchnienie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    6. Duch \u015awi\u0119ty nie pochodzi przez zrodzenie, lecz przez tchnienie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    7. Relacje w Bogu s\u0105 rzeczywi\u015bcie to\u017csame z natur\u0105 Bosk\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    8. Trzy Osoby Boskie s\u0105 jedna w drugiej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    9. Wszystkie dzia\u0142ania Boga<\/strong> ad extra<\/strong><\/em> s\u0105 wsp\u00f3lne trzem Osobom.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    10. Wszystko, co istnieje poza Bogiem, zosta\u0142o przez Boga stworzone z nico\u015bci w ca\u0142ej swojej substancji.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    11. B\u00f3g zosta\u0142 pobudzony przez swoj\u0105 Dobro\u0107 do stworzenia \u015bwiata.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    12. \u015awiat zosta\u0142 stworzony dla uwielbienia Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    13. Trzy Osoby Boskie s\u0105 jednym i wsp\u00f3lnym \u0179r\u00f3d\u0142em stworzenia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    14. B\u00f3g stworzy\u0142 \u015bwiat wolny od wszelkiego zewn\u0119trznego przymusu i wszelkiej wewn\u0119trznej konieczno\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    15. B\u00f3g stworzy\u0142 \u015bwiat dobrym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    16. \u015awiat mia\u0142 pocz\u0105tek w czasie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    17. B\u00f3g sam jeden stworzy\u0142 \u015bwiat.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    18. B\u00f3g zachowuje wszystkie stworzone rzeczy w istnieniu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
    19. B\u00f3g poprzez swoj\u0105 Opatrzno\u015b\u0107 chroni i prowadzi wszystko, co stworzy\u0142.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      III. Cz\u0142owiek, grzech pierworodny i anio\u0142owie<\/h2>\n\n\n\n
        \n
      1. Pierwszy cz\u0142owiek zosta\u0142 stworzony przez Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      2. Cz\u0142owiek sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch istotnych cz\u0119\u015bci: materialnego cia\u0142a i duchowej duszy.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      3. Dusza rozumna jest sama przez si\u0119 istotn\u0105 form\u0105 cia\u0142a.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      4. Ka\u017cdy cz\u0142owiek posiada indywidualn\u0105 dusz\u0119.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      5. B\u00f3g obdarzy\u0142 cz\u0142owieka nadprzyrodzonym przeznaczeniem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      6. Nasi pierwsi rodzice przed upadkiem byli obdarzeni \u0142ask\u0105 u\u015bwi\u0119caj\u0105c\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      7. Byli r\u00f3wnie\u017c obdarzeni<\/strong> donum immortalitatis<\/strong><\/em>, czyli darem nie\u015bmiertelno\u015bci cielesnej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      8. Nasi pierwsi rodzice w raju ci\u0119\u017cko zgrzeszyli przez przekroczenie Bo\u017cego przykazania, kt\u00f3rym zostali poddani pr\u00f3bie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      9. Przez grzech nasi pierwsi rodzice utracili \u0142ask\u0119 u\u015bwi\u0119caj\u0105c\u0105 i \u015bci\u0105gn\u0119li na siebie gniew oraz oburzenie Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      10. Nasi pierwsi rodzice zostali poddani \u015bmierci i panowaniu diab\u0142a.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      11. Grzech Adama jest przekazywany jego potomstwu nie przez na\u015bladowanie, lecz przez pochodzenie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      12. Grzech pierworodny jest przekazywany poprzez naturalne zrodzenie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      13. W stanie grzechu pierworodnego cz\u0142owiek jest pozbawiony \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej i wszystkiego, co si\u0119 z ni\u0105 wi\u0105\u017ce, a tak\u017ce nadprzyrodzonych dar\u00f3w integralno\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      14. Dusze, kt\u00f3re opuszczaj\u0105 to \u017cycie w stanie grzechu pierworodnego, s\u0105 wykluczone z ogl\u0105dania Boga w wizji uszcz\u0119\u015bliwiaj\u0105cej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      15. Na pocz\u0105tku czas\u00f3w B\u00f3g stworzy\u0142 z nico\u015bci substancje duchowe \u2014 anio\u0142\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      16. Natura anio\u0142\u00f3w jest duchowa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      17. Drugorz\u0119dnym zadaniem dobrych anio\u0142\u00f3w jest ochrona ludzi i troska o ich zbawienie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
      18. Diabe\u0142 posiada pewn\u0105 w\u0142adz\u0119 nad ludzko\u015bci\u0105 z powodu grzechu Adama.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

        IV. Jezus Chrystus: Wcielenie i Osoba Boska<\/h2>\n\n\n\n
          \n
        1. Jezus Chrystus jest prawdziwym Bogiem i prawdziwym Synem Bo\u017cym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        2. Chrystus przyj\u0105\u0142 prawdziwe cia\u0142o, a nie cia\u0142o pozorne.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        3. Chrystus przyj\u0105\u0142 nie tylko cia\u0142o, lecz tak\u017ce dusz\u0119 rozumn\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        4. Chrystus zosta\u0142 prawdziwie pocz\u0119ty i narodzi\u0142 si\u0119 z c\u00f3rki Adama, Dziewicy Maryi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        5. Boska i ludzka natura s\u0105 w Chrystusie zjednoczone hipostatycznie, to znaczy zjednoczone ze sob\u0105 w jednej Osobie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        6. Wcielony Chrystus jest jeden, to znaczy jest jedn\u0105 Osob\u0105. Jest jednocze\u015bnie Bogiem i cz\u0142owiekiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        7. B\u00f3g-Logos jest zjednoczony z cia\u0142em poprzez wewn\u0119trzne, fizyczne lub substancjalne zjednoczenie. Chrystus nie jest jedynie nosicielem Boga, lecz jest prawdziwie Bogiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        8. Ludzkie i Boskie dzia\u0142ania przypisywane Chrystusowi w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym i u Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a nie mog\u0105 by\u0107 dzielone pomi\u0119dzy dwie osoby lub hipostazy, Cz\u0142owieka-Chrystusa i Boga-Logosu, lecz musz\u0105 by\u0107 przypisywane jednemu Chrystusowi, Logosowi, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 cia\u0142em. To Boski Logos cierpia\u0142 w ciele, zosta\u0142 ukrzy\u017cowany, umar\u0142 i zmartwychwsta\u0142.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        9. Naj\u015bwi\u0119tsza Dziewica jest Matk\u0105 Boga, poniewa\u017c prawdziwie zrodzi\u0142a Boga-Logosa, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 cia\u0142em.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        10. W Unii Hipostatycznej ka\u017cda z dw\u00f3ch natur Chrystusa pozostaje w pe\u0142ni zachowana, bez przemiany i bez zmieszania z drug\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        11. Ka\u017cda z dw\u00f3ch natur Chrystusa posiada w\u0142asn\u0105 wol\u0119 naturaln\u0105 i w\u0142asny naturalny spos\u00f3b dzia\u0142ania.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        12. Unia Hipostatyczna ludzkiej natury Chrystusa z Boskim Logosem dokona\u0142a si\u0119 w tej samej chwili pocz\u0119cia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        13. Unia Hipostatyczna nigdy nie ustanie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        14. Unia Hipostatyczna zosta\u0142a dokonana przez wsp\u00f3lne dzia\u0142anie Trzech Os\u00f3b Boskich.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        15. Tylko Druga Osoba Boska sta\u0142a si\u0119 cz\u0142owiekiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        16. Jezus Chrystus, opr\u00f3cz tego, \u017ce jest Bogiem, jest tak\u017ce jako cz\u0142owiek naturalnym Synem Bo\u017cym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        17. Bogu-Cz\u0142owiekowi Jezusowi Chrystusowi nale\u017cy oddawa\u0107 jeden jedyny rodzaj kultu: absolutny kult<\/strong> latria<\/strong><\/em>, nale\u017cny wy\u0142\u0105cznie Bogu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        18. Boskie i ludzkie w\u0142a\u015bciwo\u015bci oraz dzia\u0142ania Chrystusa nale\u017cy przypisywa\u0107 jednemu Wcielonemu S\u0142owu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        19. Chrystus by\u0142 wolny od wszelkiego grzechu, zar\u00f3wno od grzechu pierworodnego, jak i od ka\u017cdego grzechu osobistego.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
        20. Ludzka natura Chrystusa by\u0142a cierpi\u0119tliwa, to znaczy zdolna do do\u015bwiadczania wra\u017ce\u0144 i cierpienia.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

          V. Odkupienie, M\u0119ka, \u015amier\u0107, Zmartwychwstanie i Wniebowst\u0105pienie<\/h2>\n\n\n\n
            \n
          1. Syn Bo\u017cy sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, aby odkupi\u0107 ludzi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          2. Cz\u0142owiek upad\u0142y nie mo\u017ce odkupi\u0107 samego siebie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          3. Jezus Chrystus, B\u00f3g i cz\u0142owiek, jest Najwy\u017cszym Kap\u0142anem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          4. Chrystus ofiarowa\u0142 samego Siebie na Krzy\u017cu jako prawdziw\u0105 i w\u0142a\u015bciw\u0105 Ofiar\u0119.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          5. Chrystus poprzez swoj\u0105 Ofiar\u0119 na Krzy\u017cu odkupi\u0142 nas i pojedna\u0142 z Bogiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          6. Chrystus nie umar\u0142 tylko za przeznaczonych do zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          7. Ekspiacja Chrystusa nie rozci\u0105ga si\u0119 na upad\u0142ych anio\u0142\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          8. Chrystus poprzez swoj\u0105 M\u0119k\u0119 i \u015amier\u0107 wys\u0142u\u017cy\u0142 sobie nagrod\u0119 od Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          9. Po swojej \u015bmierci dusza Chrystusa, oddzielona od cia\u0142a, zst\u0105pi\u0142a do otch\u0142ani.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          10. Trzeciego dnia po swojej \u015bmierci Chrystus chwalebnie zmartwychwsta\u0142.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
          11. Chrystus wst\u0105pi\u0142 do Nieba z cia\u0142em i dusz\u0105 i zasiad\u0142 po prawicy Ojca.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

            VI. Naj\u015bwi\u0119tsza Maryja Panna<\/h2>\n\n\n\n
              \n
            1. Maryja jest prawdziwie Matk\u0105 Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            2. Maryja zosta\u0142a pocz\u0119ta bez zmazy grzechu pierworodnego.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            3. Maryja pocz\u0119\u0142a za spraw\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego, bez wsp\u00f3\u0142udzia\u0142u m\u0119\u017cczyzny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            4. Maryja wyda\u0142a na \u015bwiat swojego Syna bez jakiegokolwiek uszczerbku dla swojej dziewiczej integralno\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            5. R\u00f3wnie\u017c po narodzeniu Jezusa Maryja pozosta\u0142a Dziewic\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            6. Maryja by\u0142a Dziewic\u0105 przed, w czasie i po narodzeniu Jezusa Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
            7. Maryja zosta\u0142a wzi\u0119ta do Nieba z cia\u0142em i dusz\u0105.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

              VII. \u0141aska, wolna wola i usprawiedliwienie<\/h2>\n\n\n\n
                \n
              1. Istnieje nadprzyrodzone dzia\u0142anie Boga we w\u0142adzach duszy, kt\u00f3re poprzedza wolny akt woli.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              2. Istnieje nadprzyrodzony wp\u0142yw Boga na w\u0142adze duszy, kt\u00f3ry w czasie pokrywa si\u0119 z wolnym aktem ludzkiej woli.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              3. Do ka\u017cdego czynu zbawiennego absolutnie konieczna jest wewn\u0119trzna nadprzyrodzona \u0142aska Bo\u017ca (<\/strong>gratia elevans<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              4. Wewn\u0119trzna \u0142aska nadprzyrodzona jest absolutnie konieczna dla pocz\u0105tku wiary i zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              5. Bez szczeg\u00f3lnej pomocy Boga cz\u0142owiek usprawiedliwiony nie mo\u017ce wytrwa\u0107 a\u017c do ko\u0144ca w usprawiedliwieniu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              6. Cz\u0142owiek usprawiedliwiony nie mo\u017ce przez ca\u0142e swoje \u017cycie unikn\u0105\u0107 wszystkich grzech\u00f3w, nawet powszednich, bez szczeg\u00f3lnego przywileju \u0142aski Bo\u017cej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              7. Nawet w stanie upad\u0142ej natury cz\u0142owiek mo\u017ce pozna\u0107 poprzez swoj\u0105 naturaln\u0105 w\u0142adz\u0119 intelektualn\u0105 prawdy religijne i moralne.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              8. Do dokonania czynu moralnie dobrego nie jest wymagana \u0142aska u\u015bwi\u0119caj\u0105ca.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              9. W stanie upad\u0142ej natury jest moralnie niemo\u017cliwe, aby cz\u0142owiek bez nadprzyrodzonego Objawienia \u0142atwo pozna\u0142, z absolutn\u0105 pewno\u015bci\u0105 i bez domieszki b\u0142\u0119du, wszystkie prawdy religijne i moralne porz\u0105dku naturalnego.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              10. \u0141aska nie mo\u017ce by\u0107 wys\u0142u\u017cona przez dzie\u0142a naturalne ani<\/strong> de condigno<\/strong><\/em>, ani<\/strong> de congruo<\/strong><\/em>.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              11. B\u00f3g udziela wszystkim sprawiedliwym wystarczaj\u0105cej \u0142aski (<\/strong>gratia proxima vel remota sufficiens<\/strong><\/em>) koniecznej do zachowania Bo\u017cych przykaza\u0144.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              12. B\u00f3g poprzez sw\u00f3j odwieczny dekret woli przeznaczy\u0142 okre\u015blonych ludzi do wiecznej szcz\u0119\u015bliwo\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              13. B\u00f3g poprzez odwieczny dekret swojej woli przeznacza okre\u015blonych ludzi, ze wzgl\u0119du na przewidziane ich grzechy, do wiecznego odrzucenia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              14. Ludzka wola pozostaje wolna pod wp\u0142ywem \u0142aski skutecznej, kt\u00f3ra nie jest nieodparta.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              15. Istnieje \u0142aska, kt\u00f3ra jest prawdziwie i rzeczywi\u015bcie wystarczaj\u0105ca, a jednak pozostaje nieskuteczna (<\/strong>gratia vere et mere sufficiens<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              16. Grzesznik mo\u017ce i powinien przygotowa\u0107 si\u0119, z pomoc\u0105 \u0142aski aktualnej, do przyj\u0119cia \u0142aski, przez kt\u00f3r\u0105 zostaje usprawiedliwiony.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              17. Usprawiedliwienie osoby doros\u0142ej nie jest mo\u017cliwe bez wiary.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              18. Opr\u00f3cz wiary musz\u0105 by\u0107 obecne r\u00f3wnie\u017c inne akty dyspozycji.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              19. \u0141aska u\u015bwi\u0119caj\u0105ca u\u015bwi\u0119ca dusz\u0119.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              20. \u0141aska u\u015bwi\u0119caj\u0105ca czyni cz\u0142owieka sprawiedliwego przyjacielem Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              21. \u0141aska u\u015bwi\u0119caj\u0105ca czyni cz\u0142owieka sprawiedliwego dzieckiem Bo\u017cym i daje mu prawo do dziedzictwa Nieba.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              22. Trzy cnoty Boskie, czyli teologalne \u2014 Wiara, Nadzieja i Mi\u0142o\u015b\u0107 \u2014 s\u0105 wlewane wraz z \u0142ask\u0105 u\u015bwi\u0119caj\u0105c\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              23. Bez szczeg\u00f3lnego Objawienia Bo\u017cego nikt nie mo\u017ce wiedzie\u0107 z pewno\u015bci\u0105 wiary, czy znajduje si\u0119 w stanie \u0142aski.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              24. Stopie\u0144 \u0142aski usprawiedliwiaj\u0105cej nie jest jednakowy u wszystkich sprawiedliwych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              25. \u0141aska mo\u017ce wzrasta\u0107 poprzez dobre uczynki.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              26. \u0141aska, przez kt\u00f3r\u0105 zostajemy usprawiedliwieni, mo\u017ce zosta\u0107 utracona i zostaje utracona przez ka\u017cdy grzech ci\u0119\u017cki [\u015bmiertelny, powa\u017cny].<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              27. Poprzez swoje dobre uczynki cz\u0142owiek usprawiedliwiony rzeczywi\u015bcie zdobywa dla siebie prawo do nadprzyrodzonej nagrody od Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
              28. Poprzez ka\u017cdy dobry uczynek cz\u0142owiek usprawiedliwiony rzeczywi\u015bcie wys\u0142uguje sobie wzrost \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej, \u017cycie wieczne \u2014 je\u015bli umrze w stanie \u0142aski \u2014 oraz wzrost chwa\u0142y niebieskiej.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                VIII. Ko\u015bci\u00f3\u0142: za\u0142o\u017cenie, ustr\u00f3j i w\u0142adza<\/h2>\n\n\n\n
                  \n
                1. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 za\u0142o\u017cony przez Jezusa Chrystusa, Boga-Cz\u0142owieka.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                2. Nasz Odkupiciel zachowuje moc\u0105 Bo\u017c\u0105 za\u0142o\u017con\u0105 przez siebie spo\u0142eczno\u015b\u0107, Ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                3. Chrystus jest Boskim Odkupicielem swojego Cia\u0142a, Ko\u015bcio\u0142a.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                4. Chrystus za\u0142o\u017cy\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142, aby przez wszystkie czasy kontynuowa\u0142 Jego dzie\u0142o odkupienia wszystkich ludzi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                5. Chrystus nada\u0142 swojemu Ko\u015bcio\u0142owi ustr\u00f3j hierarchiczny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                6. W\u0142adza udzielona Aposto\u0142om przesz\u0142a na biskup\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                7. Chrystus ustanowi\u0142 Aposto\u0142a Piotra pierwszym spo\u015br\u00f3d wszystkich Aposto\u0142\u00f3w i widzialn\u0105 g\u0142ow\u0105 ca\u0142ego Ko\u015bcio\u0142a, udzielaj\u0105c mu bezpo\u015brednio i osobi\u015bcie prymatu jurysdykcji.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                8. Zgodnie z nakazem Chrystusa Piotr powinien mie\u0107 nast\u0119pc\u00f3w w swoim prymacie nad ca\u0142ym Ko\u015bcio\u0142em i po wszystkie czasy.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                9. Nast\u0119pcami Piotra w Prymacie s\u0105 biskupi Rzymu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                10. Papie\u017c posiada pe\u0142n\u0105 i najwy\u017csz\u0105 w\u0142adz\u0119 jurysdykcyjn\u0105 nad ca\u0142ym Ko\u015bcio\u0142em, nie tylko w sprawach wiary i moralno\u015bci, lecz tak\u017ce w dyscyplinie Ko\u015bcio\u0142a i w jego zarz\u0105dzaniu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                11. Papie\u017c jest nieomylny, gdy przemawia<\/strong> ex cathedra<\/strong><\/em>.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                12. Z prawa Bo\u017cego biskupi posiadaj\u0105 zwyczajn\u0105 w\u0142adz\u0119 rz\u0105dzenia nad swoimi diecezjami.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                13. Chrystus jest G\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                14. W ostatecznym rozstrzyganiu doktryn dotycz\u0105cych wiary i moralno\u015bci Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest nieomylny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                15. Pierwszorz\u0119dnym przedmiotem nieomylno\u015bci s\u0105 prawdy formalnie objawione doktryny chrze\u015bcija\u0144skiej dotycz\u0105ce wiary i moralno\u015bci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                16. Ca\u0142e kolegium biskup\u00f3w jest nieomylne, gdy zgromadzone na soborze powszechnym lub rozproszone po \u015bwiecie przedstawia nauk\u0119 dotycz\u0105c\u0105 wiary lub moralno\u015bci jako co\u015b, co powinno by\u0107 wyznawane przez wszystkich wiernych.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                  IX. Znaki Ko\u015bcio\u0142a i obcowanie \u015bwi\u0119tych<\/h2>\n\n\n\n
                    \n
                  1. Ko\u015bci\u00f3\u0142 za\u0142o\u017cony przez Chrystusa jest jeden i jedyny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  2. Ko\u015bci\u00f3\u0142 za\u0142o\u017cony przez Chrystusa jest \u015bwi\u0119ty.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  3. Ko\u015bci\u00f3\u0142 za\u0142o\u017cony przez Chrystusa jest katolicki.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  4. Ko\u015bci\u00f3\u0142 za\u0142o\u017cony przez Chrystusa jest apostolski.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  5. Przynale\u017cno\u015b\u0107 do Ko\u015bcio\u0142a jest konieczna dla wszystkich ludzi do zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  6. Dozwolone i po\u017cyteczne jest oddawanie czci \u015bwi\u0119tym w Niebie oraz wzywanie ich wstawiennictwa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  7. Dozwolone i po\u017cyteczne jest oddawanie czci relikwiom \u015bwi\u0119tych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  8. Dozwolone i po\u017cyteczne jest oddawanie czci wizerunkom \u015bwi\u0119tych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                  9. \u017byj\u0105cy wierni mog\u0105 pomaga\u0107 duszom w Czy\u015b\u0107cu poprzez swoje modlitwy i inne akty wstawiennictwa.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                    X. Sakramenty w og\u00f3lno\u015bci<\/h2>\n\n\n\n
                      \n
                    1. Sakramenty Nowego Przymierza zawieraj\u0105 \u0142ask\u0119, kt\u00f3r\u0105 oznaczaj\u0105, i udzielaj\u0105 jej tym, kt\u00f3rzy nie stawiaj\u0105 jej przeszkody.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    2. Sakramenty dzia\u0142aj\u0105<\/strong> ex opere operato<\/strong><\/em> (po prostu przez sam fakt ich sprawowania).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    3. Wszystkie Sakramenty Nowego Przymierza udzielaj\u0105 \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej tym, kt\u00f3rzy je przyjmuj\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    4. Trzy Sakramenty \u2014 Chrzest, Bierzmowanie i \u015awi\u0119cenia \u2014 wyciskaj\u0105 charakter, czyli niezatarte znami\u0119 duchowe, i dlatego nie mog\u0105 by\u0107 powtarzane.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    5. Charakter sakramentalny jest duchowym znamieniem wyci\u015bni\u0119tym w duszy.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    6. Charakter sakramentalny pozostaje przynajmniej do \u015bmierci tego, kto go otrzyma\u0142.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    7. Wszystkie Sakramenty Nowego Przymierza zosta\u0142y ustanowione przez Jezusa Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    8. Istnieje siedem Sakrament\u00f3w Nowego Prawa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                    9. Sakramenty Nowego Przymierza s\u0105 konieczne do zbawienia ludzko\u015bci.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                      XI. Udzielanie Sakrament\u00f3w i Chrzest<\/h2>\n\n\n\n
                        \n
                      1. Do wa\u017cnego udzielania Sakrament\u00f3w konieczne jest, aby szafarz prawid\u0142owo wykona\u0142 znak sakramentalny.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      2. Szafarz musi mie\u0107 ponadto przynajmniej intencj\u0119 czynienia tego, co czyni Ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      3. W przypadku doros\u0142ych przyjmuj\u0105cych Sakramenty wymagana jest moralnie godna dyspozycja, aby przyj\u0105\u0107 je godnie i owocnie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      4. Chrzest jest prawdziwym Sakramentem ustanowionym przez Jezusa Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      5. Materi\u0105 dalsz\u0105 Sakramentu Chrztu jest prawdziwa i naturalna woda.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      6. Chrzest udziela \u0142aski usprawiedliwienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      7. Chrzest powoduje odpuszczenie wszystkich kar za grzech, zar\u00f3wno wiecznych, jak i doczesnych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      8. Nawet je\u015bli zostanie przyj\u0119ty niegodnie, wa\u017cny Chrzest wyciska w duszy przyjmuj\u0105cego niezatarte znami\u0119 duchowe, charakter chrzcielny, i dlatego Sakrament nie mo\u017ce by\u0107 powtarzany.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      9. Chrzest wod\u0105 (<\/strong>Baptismus fluminis<\/strong><\/em>) jest od czasu og\u0142oszenia Ewangelii konieczny do zbawienia dla wszystkich ludzi, bez wyj\u0105tku.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      10. Chrzest mo\u017ce by\u0107 wa\u017cnie udzielony przez ka\u017cd\u0105 osob\u0119.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      11. Chrzest mo\u017ce przyj\u0105\u0107 ka\u017cda osoba znajduj\u0105ca si\u0119 w stanie ziemskiego pielgrzymowania, kt\u00f3ra nie zosta\u0142a jeszcze ochrzczona.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                      12. Chrzest ma\u0142ych dzieci jest wa\u017cny i godziwy.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                        XII. Bierzmowanie<\/h2>\n\n\n\n
                          \n
                        1. Bierzmowanie jest prawdziwym Sakramentem w \u015bcis\u0142ym znaczeniu tego s\u0142owa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                        2. Bierzmowanie wyciska w duszy niezatarte znami\u0119 duchowe i dlatego nie mo\u017ce by\u0107 powtarzane.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                        3. Zwyczajnym szafarzem Bierzmowania jest wy\u0142\u0105cznie biskup.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                          XIII. Naj\u015bwi\u0119tsza Eucharystia<\/h2>\n\n\n\n
                            \n
                          1. Cia\u0142o i Krew Jezusa Chrystusa s\u0105 w Eucharystii prawdziwie, rzeczywi\u015bcie i substancjalnie obecne.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          2. Chrystus staje si\u0119 obecny w Sakramencie O\u0142tarza poprzez przemian\u0119 ca\u0142ej substancji chleba w Jego Cia\u0142o i ca\u0142ej substancji wina w Jego Krew.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          3. Przypad\u0142o\u015bci chleba i wina pozostaj\u0105 po zmianie substancji.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          4. Cia\u0142o i Krew Chrystusa wraz z Jego Dusz\u0105 i B\u00f3stwem, a zatem ca\u0142y Chrystus, s\u0105 prawdziwie obecne w Eucharystii.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          5. Ca\u0142y Chrystus jest obecny pod ka\u017cd\u0105 z dw\u00f3ch postaci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          6. Gdy kt\u00f3rakolwiek z konsekrowanych postaci zostaje podzielona, ca\u0142y Chrystus jest obecny w ka\u017cdej cz\u0119\u015bci postaci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          7. Po dokonaniu konsekracji Cia\u0142o i Krew pozostaj\u0105 trwale obecne w Eucharystii.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          8. Chrystusowi obecnemu w Eucharystii nale\u017cy oddawa\u0107 kult adoracji (<\/strong>latria<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          9. Eucharystia jest prawdziwym Sakramentem ustanowionym przez Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          10. Materi\u0105 potrzebn\u0105 do sprawowania Eucharystii s\u0105 chleb i wino.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          11. Dla dzieci, kt\u00f3re nie osi\u0105gn\u0119\u0142y jeszcze wieku rozumu, przyj\u0119cie Eucharystii nie jest konieczne do zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          12. Komunia pod obiema postaciami nie jest konieczna dla \u017cadnego poszczeg\u00f3lnego cz\u0142onka wiernych ani ze wzgl\u0119du na przykazanie Bo\u017ce, ani jako \u015brodek zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          13. W\u0142adza konsekracji przys\u0142uguje wy\u0142\u0105cznie wa\u017cnie wy\u015bwi\u0119conemu kap\u0142anowi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          14. Sakrament Eucharystii mo\u017ce by\u0107 wa\u017cnie przyj\u0119ty przez ka\u017cd\u0105 osob\u0119 ochrzczon\u0105 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 w stanie ziemskiego pielgrzymowania, w tym przez ma\u0142e dzieci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                          15. Do godnego przyj\u0119cia Eucharystii konieczny jest stan \u0142aski oraz odpowiednie i pobo\u017cne usposobienie.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                            XIV. Naj\u015bwi\u0119tsza Ofiara Mszy \u015awi\u0119tej<\/h2>\n\n\n\n
                              \n
                            1. Msza \u015awi\u0119ta jest prawdziw\u0105 i w\u0142a\u015bciw\u0105 Ofiar\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                            2. W Ofierze Mszy \u015awi\u0119tej uobecnia si\u0119 Ofiara Chrystusa na Krzy\u017cu, sprawowana jest Jej pami\u0105tka i stosowana jest Jej zbawcza moc.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                            3. W Ofierze Mszy \u015awi\u0119tej i w Ofierze Krzy\u017ca Ofiara oraz Kap\u0142an, kt\u00f3ry j\u0105 sk\u0142ada, s\u0105 identyczni; r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 jedynie natura i spos\u00f3b ofiarowania.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                            4. Ofiara Mszy \u015awi\u0119tej nie jest jedynie ofiar\u0105 chwa\u0142y i dzi\u0119kczynienia, lecz tak\u017ce ofiar\u0105 przeb\u0142agaln\u0105 i b\u0142agaln\u0105.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                              XV. Sakrament Pokuty i Spowied\u017a<\/h2>\n\n\n\n
                                \n
                              1. Ko\u015bci\u00f3\u0142 otrzyma\u0142 od Chrystusa w\u0142adz\u0119 odpuszczania grzech\u00f3w pope\u0142nionych po Chrzcie.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              2. Przez Rozgrzeszenie Ko\u015bcio\u0142a grzechy s\u0105 rzeczywi\u015bcie i natychmiast odpuszczane.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              3. W\u0142adza Ko\u015bcio\u0142a odpuszczania grzech\u00f3w rozci\u0105ga si\u0119 na wszystkie grzechy bez wyj\u0105tku.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              4. Wykonywanie przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 w\u0142adzy odpuszczania grzech\u00f3w jest aktem s\u0105downiczym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              5. Odpuszczenie grzech\u00f3w dokonuj\u0105ce si\u0119 w Trybunale Pokuty jest prawdziwym i w\u0142a\u015bciwym Sakramentem, r\u00f3\u017cnym od Sakramentu Chrztu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              6. Usprawiedliwienie pozasakramentalne dokonuje si\u0119 jedynie przez \u017cal doskona\u0142y, gdy jest on po\u0142\u0105czony z pragnieniem Sakramentu (<\/strong>votum sacramenti<\/strong><\/em>).<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              7. \u017bal wynikaj\u0105cy z motywu boja\u017ani jest aktem moralnie dobrym i nadprzyrodzonym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              8. Sakramentalna spowied\u017a z grzech\u00f3w jest nakazana przez Boga i konieczna do zbawienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              9. Z ustanowienia Bo\u017cego wszystkie grzechy ci\u0119\u017ckie (\u015bmiertelne, powa\u017cne), wed\u0142ug ich rodzaju i liczby, a tak\u017ce okoliczno\u015bci zmieniaj\u0105ce ich natur\u0119, podlegaj\u0105 obowi\u0105zkowi wyznania na spowiedzi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              10. Wyznanie grzech\u00f3w powszednich nie jest konieczne, lecz jest dozwolone i po\u017cyteczne.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              11. Nie zawsze wszystkie kary doczesne nale\u017cne za grzech s\u0105 przez Boga odpuszczane wraz z win\u0105 grzechu i kar\u0105 wieczn\u0105.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              12. Kap\u0142an ma prawo i obowi\u0105zek, zgodnie z natur\u0105 grzech\u00f3w i mo\u017cliwo\u015bciami penitenta, nak\u0142ada\u0107 zbawienne i odpowiednie uczynki zado\u015b\u0107uczynienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              13. Pozasakramentalne dzie\u0142a pokutne, takie jak dobrowolne praktyki pokutne i cierpliwe znoszenie pr\u00f3b zes\u0142anych przez Boga, posiadaj\u0105 warto\u015b\u0107 zado\u015b\u0107uczynienia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              14. Form\u0105 Sakramentu Pokuty s\u0105 s\u0142owa Rozgrzeszenia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              15. Rozgrzeszenie, w po\u0142\u0105czeniu z aktami penitenta, powoduje odpuszczenie grzech\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              16. G\u0142\u00f3wnym skutkiem Sakramentu Pokuty jest pojednanie grzesznika z Bogiem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              17. Sakrament Pokuty jest konieczny do zbawienia dla tych, kt\u00f3rzy po Chrzcie popadli w grzech ci\u0119\u017cki.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              18. Jedynymi posiadaczami w\u0142adzy Rozgrzeszenia w Ko\u015bciele s\u0105 biskupi i kap\u0142ani.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              19. Rozgrzeszenie udzielone przez diakon\u00f3w, duchownych ni\u017cszych stopni i osoby \u015bwieckie nie jest Rozgrzeszeniem Sakramentalnym.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              20. Sakrament Pokuty mo\u017ce przyj\u0105\u0107 ka\u017cdy ochrzczony, kt\u00f3ry po Chrzcie pope\u0142ni\u0142 grzech ci\u0119\u017cki lub powszedni.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              21. Ko\u015bci\u00f3\u0142 posiada w\u0142adz\u0119 udzielania odpust\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                              22. Korzystanie z odpust\u00f3w jest po\u017cyteczne i korzystne dla wiernych.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                                XVI. Namaszczenie Chorych<\/h2>\n\n\n\n
                                  \n
                                1. Namaszczenie Chorych jest prawdziwym i w\u0142a\u015bciwym Sakramentem ustanowionym przez Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                2. Materi\u0105 dalsz\u0105 Namaszczenia Chorych jest olej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                3. Form\u0119 stanowi modlitwa kap\u0142ana za chorego, towarzysz\u0105ca namaszczeniu.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                4. Namaszczenie Chorych udziela choremu \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej, aby go umocni\u0107 i wzmocni\u0107.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                5. Namaszczenie Chorych powoduje odpuszczenie pozostaj\u0105cych jeszcze grzech\u00f3w ci\u0119\u017ckich oraz grzech\u00f3w powszednich.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                6. Namaszczenie Chorych czasami powoduje przywr\u00f3cenie zdrowia cielesnego, je\u015bli jest to korzystne dla dobra duchowego.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                7. Tylko biskupi i kap\u0142ani mog\u0105 wa\u017cnie udziela\u0107 Namaszczenia Chorych.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                8. Namaszczenie Chorych mo\u017ce by\u0107 przyj\u0119te jedynie przez wiernych ci\u0119\u017cko chorych.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                                  XVII. Sakrament \u015awi\u0119ce\u0144<\/h2>\n\n\n\n
                                    \n
                                  1. \u015awi\u0119cenia s\u0105 prawdziwym i w\u0142a\u015bciwym Sakramentem ustanowionym przez Chrystusa.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  2. Konsekracja kap\u0142an\u00f3w jest Sakramentem.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  3. Biskupi s\u0105 wy\u017csi od kap\u0142an\u00f3w.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  4. Sakrament \u015awi\u0119ce\u0144 udziela przyjmuj\u0105cemu \u0142aski u\u015bwi\u0119caj\u0105cej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  5. Sakrament \u015awi\u0119ce\u0144 wyciska w przyjmuj\u0105cym charakter.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  6. Sakrament \u015awi\u0119ce\u0144 udziela przyjmuj\u0105cemu trwa\u0142ej w\u0142adzy duchowej.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                  7. Zwyczajnym szafarzem wszystkich stopni \u015awi\u0119ce\u0144, zar\u00f3wno sakramentalnych, jak i niesakramentalnych, jest jedynie wa\u017cnie konsekrowany biskup.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                                    XVIII. Sakrament Ma\u0142\u017ce\u0144stwa<\/h2>\n\n\n\n
                                      \n
                                    1. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo jest prawdziwym i w\u0142a\u015bciwym Sakramentem ustanowionym przez Boga.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                    2. Z sakramentalnej umowy ma\u0142\u017ce\u0144skiej powstaje W\u0119ze\u0142 Ma\u0142\u017ce\u0144ski, kt\u00f3ry zobowi\u0105zuje oboje ma\u0142\u017conk\u00f3w do nierozerwalnej i trwaj\u0105cej ca\u0142e \u017cycie wsp\u00f3lnoty \u017cycia.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                    3. Sakrament Ma\u0142\u017ce\u0144stwa udziela ma\u0142\u017conkom \u0141aski U\u015bwi\u0119caj\u0105cej.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                                      XIX. Rzeczy ostateczne: \u015bmier\u0107, s\u0105d, Niebo, piek\u0142o i Czy\u015bciec<\/h2>\n\n\n\n
                                        \n
                                      1. W obecnym porz\u0105dku zbawienia \u015bmier\u0107 jest kar\u0105 za grzech.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      2. Wszyscy ludzie podlegaj\u0105cy grzechowi pierworodnemu podlegaj\u0105 prawu \u015bmierci.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      3. Dusze sprawiedliwych, kt\u00f3re w chwili \u015bmierci s\u0105 wolne od wszelkiej winy grzechu i od wszelkiej kary za grzech, wchodz\u0105 do Nieba.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      4. Szcz\u0119\u015bliwo\u015b\u0107 Nieba trwa przez ca\u0142\u0105 wieczno\u015b\u0107.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      5. Stopie\u0144 doskona\u0142o\u015bci widzenia uszcz\u0119\u015bliwiaj\u0105cego udzielonego sprawiedliwym jest proporcjonalny do zas\u0142ug ka\u017cdego z nich.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      6. Dusze tych, kt\u00f3rzy umieraj\u0105 w stanie osobistego grzechu ci\u0119\u017ckiego, wchodz\u0105 do piek\u0142a.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      7. Kara piek\u0142a trwa przez ca\u0142\u0105 wieczno\u015b\u0107.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      8. Dusze sprawiedliwych, kt\u00f3re w chwili \u015bmierci s\u0105 obci\u0105\u017cone grzechami powszednimi lub karami doczesnymi nale\u017cnymi za grzechy, wchodz\u0105 do Czy\u015b\u0107ca.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      9. Na ko\u0144cu \u015bwiata Chrystus przyjdzie ponownie w chwale, aby dokona\u0107 s\u0105du.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      10. Wszyscy zmarli zmartwychwstan\u0105 w dniu ostatecznym ze swoimi cia\u0142ami.<\/strong><\/li>\n\n\n\n
                                      11. Chrystus podczas swojego powt\u00f3rnego przyj\u015bcia os\u0105dzi wszystkich ludzi.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

                                        Zako\u0144czenie<\/h2>\n\n\n\n

                                        Wiara katolicka nie jest zbiorem zmieniaj\u0105cych si\u0119 opinii ani jedynie ludzkich tradycji. Opiera si\u0119 na prawdach objawionych przez Boga i powierzonych Ko\u015bcio\u0142owi, aby by\u0142y przez niego wiernie zachowywane, nauczane i przekazywane przez wszystkie wieki.<\/p>\n\n\n\n

                                        Z tego powodu studiowanie doktryny katolickiej nie jest jedynie \u0107wiczeniem intelektualnym. Jest zaproszeniem do g\u0142\u0119bszego poznania Boga, zrozumienia prawd wiary, dostosowania naszego \u017cycia do tych prawd oraz pozostawania mocno przywi\u0105zanym do odwiecznego nauczania Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>\n\n\n\n

                                        Jak napomina nas \u015bwi\u0119ty Piotr:<\/p>\n\n\n\n

                                        \n

                                        \u201eB\u0105d\u017acie zawsze gotowi do obrony wobec ka\u017cdego, kto domaga si\u0119 od was uzasadnienia tej nadziei, kt\u00f3ra w was jest.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

                                        (1 P 3,15)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

                                        Wiara katolicka opiera si\u0119 na prawdach objawionych przez Boga, przekazywanych i nauczanych przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 na przestrzeni wiek\u00f3w. Prawdy te obejmuj\u0105 to, kim jest B\u00f3g, Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Tr\u00f3jc\u0119, stworzenie, Jezusa Chrystusa, Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Maryj\u0119 Pann\u0119, \u0142ask\u0119, Ko\u015bci\u00f3\u0142, Sakramenty oraz prawdy ostateczne dotycz\u0105ce Nieba, Czy\u015b\u0107ca i piek\u0142a. Poni\u017cej przedstawiamy list\u0119 255 twierdze\u0144 wiary katolickiej, pogrupowanych tematycznie, aby u\u0142atwi\u0107 ich …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6361,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":0,"_seopress_analysis_target_kw":"","footnotes":""},"categories":[44,37],"tags":[1914],"class_list":["post-6360","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-dogmaty-wiary","category-doktryna-i-wiara","tag-255-dogmatow"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6360","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6360"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6360\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6362,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6360\/revisions\/6362"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6361"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6360"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6360"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6360"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}