{"id":6270,"date":"2026-07-30T18:03:39","date_gmt":"2026-07-30T16:03:39","guid":{"rendered":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/?p=6270"},"modified":"2026-07-30T18:03:42","modified_gmt":"2026-07-30T16:03:42","slug":"tetragram-niewymawialne-imie-boga-o-ktorym-swiat-zapomnial","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/tetragram-niewymawialne-imie-boga-o-ktorym-swiat-zapomnial\/","title":{"rendered":"Tetragram: niewymawialne Imi\u0119 Boga, o kt\u00f3rym \u015bwiat zapomnia\u0142"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Jahwe, Jehowa czy po prostu \u201ePan\u201d? Fascynuj\u0105ca historia naj\u015bwi\u0119tszego Imienia ca\u0142ego Pisma \u015awi\u0119tego<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Istniej\u0105 s\u0142owa, kt\u00f3re posiadaj\u0105 niezwyk\u0142\u0105 moc. Jedne przywo\u0142uj\u0105 wspomnienia, inne budz\u0105 emocje, a jeszcze inne potrafi\u0105 zmieni\u0107 bieg historii. Istnieje jednak Imi\u0119, kt\u00f3re niesko\u0144czenie przewy\u017csza wszystkie pozosta\u0142e. Imi\u0119, kt\u00f3re \u2013 wed\u0142ug tradycji biblijnej \u2013 zosta\u0142o objawione przez samego Boga; Imi\u0119 tak \u015bwi\u0119te, \u017ce nar\u00f3d Izraela przesta\u0142 je wymawia\u0107 z g\u0142\u0119bokiej czci; Imi\u0119, kt\u00f3re pojawia si\u0119 niemal siedem tysi\u0119cy razy w Starym Testamencie, a mimo to wi\u0119kszo\u015b\u0107 chrze\u015bcijan zna je zaledwie powierzchownie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tym Imieniem jest <strong>Tetragram<\/strong>, cztery tajemnicze hebrajskie litery:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u05d9\u05d4\u05d5\u05d4<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przetranskrybowane do alfabetu \u0142aci\u0144skiego jako:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>YHWH<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Te cztery sp\u00f3\u0142g\u0142oski stanowi\u0105 w\u0142asne Imi\u0119, pod kt\u00f3rym B\u00f3g zechcia\u0142 objawi\u0107 si\u0119 Moj\u017ceszowi na g\u00f3rze Horeb. Przez wieki wzbudza\u0142o ono badania, kontrowersje, b\u0142\u0119dy wymowy oraz g\u0142\u0119bokie refleksje teologiczne. Z niego wywodz\u0105 si\u0119 tak znane formy jak <strong>Jahwe<\/strong> i <strong>Jehowa<\/strong>, chocia\u017c \u017cadna z nich nie odpowiada z absolutn\u0105 pewno\u015bci\u0105 pierwotnej wymowie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Za tym zagadnieniem j\u0119zykowym kryje si\u0119 jednak rzeczywisto\u015b\u0107 niesko\u0144czenie g\u0142\u0119bsza: Imi\u0119 objawia, kim jest B\u00f3g.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zrozumienie znaczenia Tetragramu nie jest jedynie \u0107wiczeniem akademickim. Oznacza zbli\u017cenie si\u0119 do samego serca Bo\u017cego Objawienia.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Znaczenie terminu \u201eTetragram\u201d<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0142owo <strong>Tetragram<\/strong> pochodzi z j\u0119zyka greckiego:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><em>tetra<\/em> = cztery<\/li>\n\n\n\n<li><em>grammata<\/em> = litery<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dos\u0142ownie oznacza:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eCztery litery\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Odnosi si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do Bo\u017cego Imienia zapisanego hebrajskimi sp\u00f3\u0142g\u0142oskami:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Jod \u2013 He \u2013 Waw \u2013 He<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u05d9\u05d4\u05d5\u05d4<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W staro\u017cytnym j\u0119zyku hebrajskim zapisywano jedynie sp\u00f3\u0142g\u0142oski. Samog\u0142oski zacz\u0119to oznacza\u0107 za pomoc\u0105 znak\u00f3w diakrytycznych dopiero wiele stuleci p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To wyja\u015bnia, dlaczego dzisiaj nie wiemy z ca\u0142kowit\u0105 pewno\u015bci\u0105, jak pierwotnie wymawiano to Imi\u0119.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Kontekst objawienia Imienia<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wielkie objawienie nast\u0119puje w Ksi\u0119dze Wyj\u015bcia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Moj\u017cesz widzi p\u0142on\u0105cy krzew.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g powierza mu misj\u0119 wyprowadzenia Izraela z Egiptu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W\u00f3wczas Moj\u017cesz pyta:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eJe\u015bli p\u00f3jd\u0119 do Izraelit\u00f3w i powiem im: \u00abB\u00f3g waszych ojc\u00f3w pos\u0142a\u0142 mnie do was\u00bb, a oni zapytaj\u0105 mnie: \u00abJakie jest Jego Imi\u0119?\u00bb, c\u00f3\u017c mam im odpowiedzie\u0107?\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wtedy B\u00f3g odpowiada:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eJESTEM, KT\u00d3RY JESTEM.\u201d<\/strong> (Wj 3,14)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I natychmiast dodaje:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eTak powiesz synom Izraela: \u00abJESTEM pos\u0142a\u0142 mnie do was\u00bb.\u201d<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nast\u0119pnie m\u00f3wi:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eTo jest moje Imi\u0119 na wieki i tak Mnie b\u0119d\u0105 wspomina\u0107 przez wszystkie pokolenia.\u201d<\/strong> (Wj 3,15)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To w\u0142a\u015bnie tutaj pojawia si\u0119 Tetragram.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie jest to jedynie imi\u0119 w\u0142asne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest to objawienie samej istoty Boga.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">\u201eJESTEM, KT\u00d3RY JESTEM\u201d \u2013 znacznie wi\u0119cej ni\u017c imi\u0119<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W j\u0119zyku hebrajskim u\u017cyto wyra\u017cenia:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ehyeh Asher Ehyeh<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mo\u017cna je przet\u0142umaczy\u0107 na kilka sposob\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Jestem, kt\u00f3ry jestem.<\/li>\n\n\n\n<li>Jestem Tym, kt\u00f3ry istnieje.<\/li>\n\n\n\n<li>Jestem Tym, kt\u00f3ry b\u0119dzie.<\/li>\n\n\n\n<li>Jestem Tym, kt\u00f3ry trwa.<\/li>\n\n\n\n<li>Jestem Tym, kt\u00f3ry zawsze jest.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ka\u017cde z tych t\u0142umacze\u0144 jest cz\u0119\u015bciowo poprawne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tradycja katolicka, id\u0105c zw\u0142aszcza za nauczaniem <strong>\u015bw. Tomasza z Akwinu<\/strong>, widzi w tym wyra\u017ceniu objawienie <strong>Bytu absolutnego<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g nie otrzymuje istnienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g nie zaczyna istnie\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g nie zale\u017cy od niczego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">On po prostu <strong>jest<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wszystko inne istnieje dlatego, \u017ce uczestniczy w otrzymanym istnieniu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jedynie B\u00f3g posiada Istnienie ze swojej natury.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak naucza <strong>Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego (nr 206)<\/strong>, objawione Imi\u0119 wyra\u017ca, \u017ce B\u00f3g jest samym Istnieniem, Tym, kt\u00f3ry pozostaje wierny sobie i swoim obietnicom przez wszystkie wieki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wed\u0142ug s\u0142\u00f3w Doktora Anielskiego B\u00f3g jest <strong>Ipsum Esse Subsistens<\/strong> \u2013 Samoistnym Istnieniem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego Tetragram nie oznacza jedynie to\u017csamo\u015bci; objawia sam\u0105 natur\u0119 Boga.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Ile razy Tetragram pojawia si\u0119 w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym?<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co zadziwiaj\u0105ce, wyst\u0119puje oko\u0142o:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>6828 razy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">w hebrajskim tek\u015bcie Starego Testamentu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest to najcz\u0119\u015bciej powtarzaj\u0105ce si\u0119 Imi\u0119 w ca\u0142ym Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mimo to wiele wsp\u00f3\u0142czesnych przek\u0142ad\u00f3w Biblii zast\u0119puje je s\u0142owem:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>PAN<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">pisanym wielkimi literami.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zwyczaj ten wywodzi si\u0119 z bardzo starej tradycji \u017cydowskiej.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Dlaczego \u017bydzi przestali wymawia\u0107 Imi\u0119?<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na przestrzeni wiek\u00f3w rozwin\u0119\u0142a si\u0119 g\u0142\u0119boka cze\u015b\u0107 dla Bo\u017cego Imienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trzecie przykazanie m\u00f3wi\u0142o:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eNie b\u0119dziesz bra\u0142 imienia Pana, Boga twego, nadaremno.\u201d<\/strong> (Wj 20,7)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aby unikn\u0105\u0107 jakiegokolwiek zbezczeszczenia, rabini zacz\u0119li ca\u0142kowicie powstrzymywa\u0107 si\u0119 od wymawiania Tetragramu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy podczas czytania Pisma \u015awi\u0119tego napotykali to Imi\u0119, wypowiadali:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Adonai<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">co oznacza:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Pan.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W innych sytuacjach u\u017cywali okre\u015blenia:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>HaSzem<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">czyli:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Imi\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z biegiem czasu pierwotna wymowa zosta\u0142a zapomniana.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie dlatego, \u017ce B\u00f3g chcia\u0142 si\u0119 ukry\u0107, lecz dlatego, \u017ce nar\u00f3d pragn\u0105\u0142 okazywa\u0107 najwy\u017csz\u0105 cze\u015b\u0107 Jego \u015bwi\u0119to\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Jak powsta\u0142a wymowa \u201eJehowa\u201d?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W tym miejscu spotykamy jedn\u0105 z najciekawszych historii filologii biblijnej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mi\u0119dzy VI a X wiekiem po Chrystusie \u017cydowscy uczeni w Pi\u015bmie, znani jako <strong>masoreci<\/strong>, dodali do tekstu hebrajskiego znaki samog\u0142oskowe, aby zachowa\u0107 jego prawid\u0142ow\u0105 wymow\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy napotykali Tetragram:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u05d9\u05d4\u05d5\u05d4<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">nie zapisywali jego pierwotnych samog\u0142osek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zamiast tego umieszczali samog\u0142oski s\u0142owa:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Adonai<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">jako przypomnienie, \u017ce czytaj\u0105cy powinien wypowiedzie\u0107 \u201ePan\u201d, a nie wymawia\u0107 Bo\u017cego Imienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W zapisie wygl\u0105da\u0142o to mniej wi\u0119cej tak:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>YeHoWaH<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wielu chrze\u015bcija\u0144skich uczonych \u015bredniowiecza nie zna\u0142o tej konwencji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105dzili, \u017ce te samog\u0142oski rzeczywi\u015bcie nale\u017c\u0105 do Bo\u017cego Imienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W ten spos\u00f3b powsta\u0142a forma:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Jehowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pierwsze wyra\u017ane \u015bwiadectwa tej formy pochodz\u0105 ze \u015bredniowiecza, zw\u0142aszcza z dzie\u0142 \u0142aci\u0144skich autor\u00f3w, takich jak <strong>Piotr Galatyn<\/strong> (XVI wiek), chocia\u017c wcze\u015bniejsze formy pojawia\u0142y si\u0119 ju\u017c od XIII wieku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego <strong>Jehowa nie jest pierwotn\u0105 wymow\u0105 Bo\u017cego Imienia<\/strong>, lecz rezultatem po\u0142\u0105czenia sp\u00f3\u0142g\u0142osek Tetragramu z samog\u0142oskami s\u0142owa <em>Adonai<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przez stulecia jednak forma \u201eJehowa\u201d rozpowszechni\u0142a si\u0119 szeroko w teologii zachodniej, w hymnach, komentarzach biblijnych, a nawet w niekt\u00f3rych przek\u0142adach Pisma \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Sk\u0105d pochodzi forma \u201eJahwe\u201d?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Od XIX wieku por\u00f3wnawcze badania j\u0119zyk\u00f3w semickich pozwoli\u0142y wysun\u0105\u0107 inn\u0105 hipotez\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wielu uczonych dosz\u0142o do wniosku, \u017ce wymow\u0105 najbli\u017csz\u0105 orygina\u0142owi by\u0142o najprawdopodobniej:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Yahweh<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">po polsku:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Jahwe<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rekonstrukcja ta opiera si\u0119 na r\u00f3\u017cnych przes\u0142ankach:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>staro\u017cytnych \u015bwiadectwach greckich;<\/li>\n\n\n\n<li>hebrajskich imionach teoforycznych (takich jak Izajasz, Jeremiasz czy Eliasz);<\/li>\n\n\n\n<li>zasadach fonetyki staro\u017cytnego j\u0119zyka hebrajskiego;<\/li>\n\n\n\n<li>\u015bwiadectwach Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nale\u017cy jednak podkre\u015bli\u0107 bardzo wa\u017cn\u0105 rzecz: <strong>nikt nie mo\u017ce z absolutn\u0105 pewno\u015bci\u0105 twierdzi\u0107, \u017ce by\u0142a to dok\u0142adna pierwotna wymowa<\/strong>, poniewa\u017c \u017cywa tradycja wymawiania Imienia zanik\u0142a wiele stuleci przed pojawieniem si\u0119 zapis\u00f3w fonetycznych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego \u201eJahwe\u201d jest bardzo prawdopodobn\u0105 rekonstrukcj\u0105 naukow\u0105, ale nie stanowi absolutnej pewno\u015bci historycznej.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dlaczego Ko\u015bci\u00f3\u0142 woli u\u017cywa\u0107 s\u0142owa \u201ePan\u201d?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ju\u017c od pierwszych wiek\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa istnia\u0142a praktyka przej\u0119ta z greckiego przek\u0142adu Starego Testamentu, czyli <strong>Septuaginty<\/strong>, polegaj\u0105ca na t\u0142umaczeniu Tetragramu jako <strong>Kyrios<\/strong>, czyli \u201ePan\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Autorzy Nowego Testamentu r\u00f3wnie\u017c pod\u0105\u017caj\u0105 za t\u0105 tradycj\u0105, cytuj\u0105c Stary Testament, a jednocze\u015bnie odnosz\u0105 tytu\u0142 \u201ePan\u201d do Jezusa Chrystusa, wyra\u017caj\u0105c w ten spos\u00f3b Jego pe\u0142ne B\u00f3stwo.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kontynuuj\u0105c t\u0119 tradycj\u0119, Ko\u015bci\u00f3\u0142 wskaza\u0142, \u017ce w liturgii nale\u017cy u\u017cywa\u0107 odpowiednika s\u0142owa \u201ePan\u201d, a nie rekonstruowanej wymowy Tetragramu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Praktyka ta ma wyra\u017ca\u0107 nale\u017cn\u0105 cze\u015b\u0107 wobec objawionego Imienia i zachowa\u0107 wierno\u015b\u0107 otrzymanej tradycji liturgicznej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego, gdy podczas Mszy \u015awi\u0119tej s\u0142yszymy:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eOto s\u0142owo Pa\u0144skie\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">lub:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201ePan z wami\u201d<\/strong>,<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">nie pos\u0142ugujemy si\u0119 jedynie zwyczajow\u0105 formu\u0142\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">U\u017cywamy tytu\u0142u, kt\u00f3rym Ko\u015bci\u00f3\u0142 od wiek\u00f3w wyznaje Boga Izraela i Jezusa Chrystusa, prawdziwego Boga i prawdziwego Cz\u0142owieka.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Bo\u017ce Imi\u0119 a B\u00f3stwo Chrystusa<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jednym z najbardziej niezwyk\u0142ych fragment\u00f3w Nowego Testamentu jest to, \u017ce Jezus odnosi do siebie wyra\u017cenie:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eJa Jestem\u201d<\/strong> (<em>ego eimi<\/em>).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rozmawiaj\u0105c z \u017bydami, m\u00f3wi:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eZanim Abraham sta\u0142 si\u0119, JA JESTEM.\u201d<\/strong> (J 8,58)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie m\u00f3wi:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eJa by\u0142em.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00f3wi:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eJA JESTEM.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jego s\u0142uchacze doskonale zrozumieli znaczenie tych s\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego chcieli Go ukamienowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie odebrali ich jako zwyk\u0142ej metafory.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zrozumieli je jako stwierdzenie r\u00f3wno\u015bci z Bogiem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jezus Chrystus uto\u017csamia\u0142 si\u0119 z Bogiem, kt\u00f3ry przem\u00f3wi\u0142 z p\u0142on\u0105cego krzewu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ca\u0142a chrystologia nabiera pe\u0142nego \u015bwiat\u0142a w tej perspektywie: Odwieczne S\u0142owo posiada w pe\u0142ni Boski Byt i Boskie Imi\u0119.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Drugie przykazanie i szacunek dla Imienia Bo\u017cego<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u017byjemy w kulturze, w kt\u00f3rej Imi\u0119 Boga bardzo cz\u0119sto u\u017cywane jest jako zwyk\u0142y okrzyk, a nawet blu\u017anierstwo.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tradycja katolicka przypomina, \u017ce drugie przykazanie nie zakazuje jedynie krzywoprzysi\u0119stwa czy blu\u017anierstwa, ale r\u00f3wnie\u017c zach\u0119ca do wymawiania Bo\u017cego Imienia z uwielbieniem, wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 i ufno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Za ka\u017cdym razem, gdy czynimy znak krzy\u017ca, wzywamy Ojca, Syna i Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Za ka\u017cdym razem, gdy odmawiamy modlitw\u0119 \u201eOjcze nasz\u201d, m\u00f3wimy:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201e\u015awi\u0119\u0107 si\u0119 Imi\u0119 Twoje.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie prosimy o to, aby B\u00f3g sta\u0142 si\u0119 \u015bwi\u0119ty \u2014 poniewa\u017c On sam jest \u015awi\u0119to\u015bci\u0105 \u2014 lecz aby Jego Imi\u0119 by\u0142o uznawane, mi\u0142owane i uwielbiane przez ca\u0142e stworzenie.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Duchowe zastosowania dla wsp\u00f3\u0142czesnego chrze\u015bcijanina<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Studium Tetragramu nie powinno pozosta\u0107 jedynie w sferze wiedzy akademickiej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ma ono konkretne konsekwencje dla \u017cycia duchowego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1. Odzyska\u0107 ducha adoracji.<\/strong><br>Tajemnica Bo\u017cego Imienia przypomina nam, \u017ce B\u00f3g jest niesko\u0144czenie wi\u0119kszy od naszych ludzkich poj\u0119\u0107 i zas\u0142uguje na najg\u0142\u0119bsz\u0105 cze\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>2. Strzec w\u0142asnego j\u0119zyka.<\/strong><br>Unikanie lekkomy\u015blnego u\u017cywania Imienia Bo\u017cego jest \u015bwiadectwem wiary w \u015bwiecie, kt\u00f3ry banalizuje to, co \u015bwi\u0119te.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>3. Ufa\u0107 Bo\u017cej wierno\u015bci.<\/strong><br>B\u00f3g, kt\u00f3ry objawi\u0142 swoje Imi\u0119 Moj\u017ceszowi, jest tym samym Bogiem, kt\u00f3ry dzi\u015b prowadzi sw\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142 i pozostaje wierny swoim obietnicom.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>4. Rozpozna\u0107 Chrystusa jako Pana.<\/strong><br>Uznanie Jezusa za wielkie \u201eJA JESTEM\u201d umacnia nasz\u0105 wiar\u0119 w Jego B\u00f3stwo oraz w Jego rzeczywist\u0105 obecno\u015b\u0107 w Naj\u015bwi\u0119tszej Eucharystii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>5. \u017by\u0107 \u015bwi\u0119to\u015bci\u0105 na co dzie\u0144.<\/strong><br>Je\u017celi nosimy imi\u0119 chrze\u015bcijan, jeste\u015bmy powo\u0142ani do odzwierciedlania swoim \u017cyciem \u015bwi\u0119to\u015bci Boga, kt\u00f3rego Imi\u0119 czcimy.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Nauka na nasze czasy<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W epoce naznaczonej relatywizmem, w kt\u00f3rej B\u00f3g jest cz\u0119sto sprowadzany do idei, uczucia lub jedynie osobistej opinii, Tetragram przypomina nam o jednej zasadniczej prawdzie:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g nie jest projekcj\u0105 cz\u0142owieka.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest Wiecznym Bytem, Stw\u00f3rc\u0105, Panem historii, \u015awi\u0119tym Izraela, kt\u00f3ry objawi\u0142 si\u0119 i zechcia\u0142 zawrze\u0107 Przymierze ze swoim ludem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Poznanie historii imion <strong>Jahwe<\/strong> i <strong>Jehowa<\/strong> jest interesuj\u0105ce i pomaga lepiej zrozumie\u0107 przekazywanie tekstu Pisma \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jednak zasadnicza kwestia nie polega na poprawnym wymawianiu kilku staro\u017cytnych hebrajskich sp\u00f3\u0142g\u0142osek, lecz na przyj\u0119ciu z wiar\u0105 Tego, kt\u00f3ry objawi\u0142 si\u0119 Moj\u017ceszowi i kt\u00f3ry w pe\u0142ni czas\u00f3w ostatecznie objawi\u0142 si\u0119 w Jezusie Chrystusie.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zako\u0144czenie<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tetragram pozostaje jedn\u0105 z najwi\u0119kszych tajemnic Bo\u017cego Objawienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cztery litery, kt\u00f3re przetrwa\u0142y ponad trzy tysi\u0105ce lat historii, przepisywane z g\u0142\u0119bok\u0105 czci\u0105 przez pokolenia skryb\u00f3w, rozwa\u017cane przez prorok\u00f3w, Ojc\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a, teolog\u00f3w i \u015bwi\u0119tych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cztery litery, kt\u00f3re prowadz\u0105 nas do ogromnej prawdy:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f3g jest Jedynym, kt\u00f3ry istnieje sam z siebie, Wiecznie Wiernym, pocz\u0105tkiem i ko\u0144cem wszystkiego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego, niezale\u017cnie od historycznego zainteresowania formami <strong>Jahwe<\/strong> czy <strong>Jehowa<\/strong>, wierz\u0105cy jest wezwany do kontemplowania g\u0142\u0119bokiego znaczenia Bo\u017cego Imienia i do odpowiedzi tak\u0105 sam\u0105 postaw\u0105, jak\u0105 Moj\u017cesz przyj\u0105\u0142 przed p\u0142on\u0105cym krzewem:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">zdj\u0105\u0107 sanda\u0142y pychy, oddawa\u0107 cze\u015b\u0107 w milczeniu i pozwoli\u0107 si\u0119 przemienia\u0107 przez obecno\u015b\u0107 Boga \u017cywego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jak g\u0142osi Psalmista:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201eJedni ufaj\u0105 rydwanom, drudzy koniom, my za\u015b wzywamy imienia Pana, Boga naszego.\u201d<\/strong> (Psalm 20,8)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Niech to Naj\u015bwi\u0119tsze Imi\u0119, objawione w Starym Przymierzu i w pe\u0142ni uwielbione w Jezusie Chrystusie, b\u0119dzie dla nas \u017ar\u00f3d\u0142em adoracji, ufno\u015bci i nadziei a\u017c do dnia, w kt\u00f3rym b\u0119dziemy ogl\u0105da\u0107 twarz\u0105 w twarz Boga, kt\u00f3rego tajemnica niesko\u0144czenie przewy\u017csza wszystko, co ludzkie s\u0142owa s\u0105 w stanie wyrazi\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jahwe, Jehowa czy po prostu \u201ePan\u201d? Fascynuj\u0105ca historia naj\u015bwi\u0119tszego Imienia ca\u0142ego Pisma \u015awi\u0119tego Istniej\u0105 s\u0142owa, kt\u00f3re posiadaj\u0105 niezwyk\u0142\u0105 moc. Jedne przywo\u0142uj\u0105 wspomnienia, inne budz\u0105 emocje, a jeszcze inne potrafi\u0105 zmieni\u0107 bieg historii. Istnieje jednak Imi\u0119, kt\u00f3re niesko\u0144czenie przewy\u017csza wszystkie pozosta\u0142e. Imi\u0119, kt\u00f3re \u2013 wed\u0142ug tradycji biblijnej \u2013 zosta\u0142o objawione przez samego Boga; Imi\u0119 tak \u015bwi\u0119te, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6271,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":0,"_seopress_analysis_target_kw":"","footnotes":""},"categories":[37,45],"tags":[1899],"class_list":["post-6270","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-doktryna-i-wiara","category-pismo-swiete","tag-tetragram"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6270","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6270"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6270\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6272,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6270\/revisions\/6272"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6271"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6270"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6270"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6270"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}