\u017byjemy w epoce, w kt\u00f3rej nieustannie m\u00f3wi si\u0119 o prawach, r\u00f3wno\u015bci, sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, godziwych p\u0142acach, korupcji politycznej, wyzysku pracownik\u00f3w i strukturalnym ub\u00f3stwie. Media spo\u0142eczno\u015bciowe wo\u0142aj\u0105 o sprawiedliwo\u015b\u0107. Ulice protestuj\u0105 o sprawiedliwo\u015b\u0107. S\u0105dy wymierzaj\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107. Rz\u0105dy obiecuj\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
A jednak rzadko kiedy \u017cyli\u015bmy w spo\u0142ecze\u0144stwie tak g\u0142\u0119boko zagubionym co do tego, co naprawd\u0119 oznacza by\u0107 sprawiedliwym.<\/p>\n\n\n\n
Poniewa\u017c sprawiedliwo\u015b\u0107, z punktu widzenia tradycyjnego katolicyzmu, nie jest jedynie konstrukcj\u0105 polityczn\u0105, ideologi\u0105 spo\u0142eczn\u0105 ani porozumieniem prawnym. Sprawiedliwo\u015b\u0107 jest kardynaln\u0105 cnot\u0105 moraln\u0105, wymaganiem duszy, obowi\u0105zkiem wobec Boga oraz konkretnym wyrazem mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego.<\/p>\n\n\n\n
Bez sprawiedliwo\u015bci nie ma prawdziwego pokoju.
Bez sprawiedliwo\u015bci nie ma autentycznej mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego.
Bez sprawiedliwo\u015bci nie ma \u015bwi\u0119to\u015bci spo\u0142ecznej.<\/p>\n\n\n\n
Jak naucza Pismo \u015awi\u0119te:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eUczcie si\u0119 czyni\u0107 dobro! Troszczcie si\u0119 o sprawiedliwo\u015b\u0107, wspomagajcie uci\u015bnionego, oddajcie s\u0142uszno\u015b\u0107 sierocie, w obronie wdowy stawajcie!\u201d (Izajasz 1,17).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 nie jest dla chrze\u015bcijanina opcjonalna.
Jest drog\u0105 do zbawienia.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nI. Czym jest sprawiedliwo\u015b\u0107?<\/h1>\n\n\n\n
O wiele wi\u0119cej ni\u017c prawa: boska cnota porz\u0105dkuj\u0105ca \u015bwiat<\/h2>\n\n\n\n
Klasyczna definicja, odziedziczona po Arystotelesie, udoskonalona przez Cycerona i wyniesiona przez \u015bwi\u0119tego Tomasza z Akwinu, naucza:<\/p>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 polega na oddaniu ka\u017cdemu tego, co mu si\u0119 nale\u017cy.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
Chrze\u015bcija\u0144stwo dodaje jednak jeszcze g\u0142\u0119bszy wymiar: nie chodzi jedynie o to, co komu\u015b \u201eprzynale\u017cy\u201d w sensie materialnym czy prawnym, ale o uznanie \u015bwi\u0119tej godno\u015bci ka\u017cdej osoby jako obrazu Boga.<\/p>\n\n\n\n
By\u0107 sprawiedliwym oznacza:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Oddawa\u0107 Bogu cze\u015b\u0107, kt\u00f3ra Mu si\u0119 nale\u017cy.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 bli\u017aniemu to, co konieczne.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 rodzinie to, na co zas\u0142uguje.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 pracownikowi sprawiedliw\u0105 p\u0142ac\u0119.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 ubogiemu prawdziw\u0105 trosk\u0119.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 s\u0142abemu ochron\u0119.<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 grzesznikowi braterskie upomnienie.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 nie jest zimn\u0105 matematyk\u0105.
Jest porz\u0105dkiem moralnym.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nII. Sprawiedliwo\u015b\u0107 w Biblii: B\u00f3g jako \u017ar\u00f3d\u0142o i miara<\/h1>\n\n\n\n
W my\u015bleniu biblijnym cz\u0142owiek sprawiedliwy to nie tylko ten, kto przestrzega zasad, ale ten, kto \u017cyje uczciwie przed Bogiem.<\/p>\n\n\n\n
W Starym Testamencie:<\/h2>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 jest zjednoczona z wierno\u015bci\u0105 Bo\u017cemu Prawu.<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eSprawiedliwy zakwitnie jak palma\u201d (Psalm 92,13).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Prorocy nieustannie pot\u0119piali fa\u0142szyw\u0105 religijno\u015b\u0107 tych, kt\u00f3rzy sk\u0142adali ofiary, a jednocze\u015bnie wyzyskiwali ubogich.<\/p>\n\n\n\n
W Nowym Testamencie:<\/h2>\n\n\n\n
Chrystus doprowadza sprawiedliwo\u015b\u0107 do pe\u0142ni.<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eB\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy \u0142akn\u0105 i pragn\u0105 sprawiedliwo\u015bci, albowiem oni b\u0119d\u0105 nasyceni\u201d (Mateusz 5,6).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Jezus nie przyszed\u0142 jedynie przebaczy\u0107 indywidualne grzechy, lecz przywr\u00f3ci\u0107 zerwany porz\u0105dek mi\u0119dzy Bogiem a cz\u0142owiekiem.<\/p>\n\n\n\n
Krzy\u017c jest najwy\u017cszym aktem, w kt\u00f3rym spotykaj\u0105 si\u0119:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Boska sprawiedliwo\u015b\u0107 (grzech ma konsekwencje)<\/li>\n\n\n\n
- Boskie mi\u0142osierdzie (B\u00f3g p\u0142aci za nas)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
\n\n\n\nIII. Trzy wielkie rodzaje sprawiedliwo\u015bci<\/h1>\n\n\n\n
Moralna architektura \u017cycia osobistego, zawodowego i spo\u0142ecznego<\/h2>\n\n\n\n
\n\n\n\nA) Sprawiedliwo\u015b\u0107 wymienna (komutatywna)<\/h2>\n\n\n\n
Dawa\u0107 zgodnie z tym, co si\u0119 nale\u017cy<\/h3>\n\n\n\n
To sprawiedliwo\u015b\u0107 w relacjach i wymianach mi\u0119dzy lud\u017ami.<\/p>\n\n\n\n
Przyk\u0142ady:<\/p>\n\n\n\n
\n
- P\u0142acenie uczciwego wynagrodzenia<\/li>\n\n\n\n
- Nieoszukiwanie przy sprzeda\u017cy<\/li>\n\n\n\n
- Niefa\u0142szowanie faktur<\/li>\n\n\n\n
- Dotrzymywanie um\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Niewykorzystywanie cudzej niewiedzy<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Je\u015bli pracujesz 4 godziny, otrzymujesz zap\u0142at\u0119 za 4 godziny.
Je\u015bli co\u015b sprzedajesz, musi to odpowiada\u0107 temu, co zosta\u0142o obiecane.<\/p>\n\n\n\nPrzeciwne grzechy:<\/h3>\n\n\n\n
Oszustwo, kradzie\u017c, wy\u0142udzenie.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nB) Sprawiedliwo\u015b\u0107 rozdzielcza (dystrybutywna)<\/h2>\n\n\n\n
Dawa\u0107 wed\u0142ug potrzeby i godno\u015bci<\/h3>\n\n\n\n
Reguluje spos\u00f3b, w jaki spo\u0142ecze\u0144stwo, przedsi\u0119biorstwa lub pa\u0144stwo rozdzielaj\u0105 dobra i mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Przyk\u0142ady:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Szczeg\u00f3lna troska o osoby niepe\u0142nosprawne<\/li>\n\n\n\n
- Pomoc rodzinom wielodzietnym<\/li>\n\n\n\n
- Ochrona os\u00f3b starszych<\/li>\n\n\n\n
- Wsparcie dla bezrobotnych<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Nie chodzi o \u015blepy egalitaryzm, lecz o uznanie rzeczywistych nier\u00f3wno\u015bci, aby wspiera\u0107 najbardziej bezbronnych.<\/p>\n\n\n\n
Zasada chrze\u015bcija\u0144ska:<\/h3>\n\n\n\n
Kto bardziej potrzebuje, zas\u0142uguje na wi\u0119ksz\u0105 ochron\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nC) Sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczna<\/h2>\n\n\n\n
Wszyscy przyczyniaj\u0105 si\u0119 do dobra wsp\u00f3lnego<\/h3>\n\n\n\n
Spo\u0142ecze\u0144stwo nie mo\u017ce przetrwa\u0107, je\u015bli ka\u017cdy \u017cyje wy\u0142\u0105cznie dla siebie.<\/p>\n\n\n\n
Przyk\u0142ady:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Sprawiedliwe podatki<\/li>\n\n\n\n
- Udzia\u0142 we wsp\u00f3lnocie<\/li>\n\n\n\n
- Odpowiedzialno\u015b\u0107 obywatelska<\/li>\n\n\n\n
- Uczciwo\u015b\u0107 przedsi\u0119biorc\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Solidarno\u015b\u0107 narodowa<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Katolicka nauka spo\u0142eczna podkre\u015bla, \u017ce w\u0142asno\u015b\u0107 prywatna istnieje, ale posiada funkcj\u0119 spo\u0142eczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Jan Pawe\u0142 II przypomina\u0142:<\/h3>\n\n\n\n
Bogactwo bez solidarno\u015bci staje si\u0119 ba\u0142wochwalstwem.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nIV. Klucz fundamentalny: legalno\u015b\u0107 nie zawsze oznacza moralno\u015b\u0107<\/h1>\n\n\n\n
Tutaj tradycja katolicka daje decyduj\u0105ce nauczanie dla naszych czas\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n
Nie wszystko, co legalne, jest moralne.<\/h2>\n\n\n\n
Nie wszystko, co mo\u017cliwe, jest dobre.<\/h2>\n\n\n\n
Dzi\u015b spo\u0142ecze\u0144stwa mog\u0105 legalizowa\u0107:<\/p>\n\n\n\n
\n
- wyzysk,<\/li>\n\n\n\n
- aborcj\u0119,<\/li>\n\n\n\n
- eutanazj\u0119,<\/li>\n\n\n\n
- lichw\u0119,<\/li>\n\n\n\n
- korupcj\u0119 ukryt\u0105 pod pozorami polityki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Ale niesprawiedliwe prawo nie przemienia z\u0142a w dobro.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119ty Tomasz:<\/h2>\n\n\n\n
\u201ePrawo niesprawiedliwe nie zobowi\u0105zuje sumienia.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Dlatego:<\/p>\n\n\n\n
Moralno\u015b\u0107 zawsze stoi ponad prawem ludzkim.<\/h3>\n\n\n\n
\n\n\n\nV. Warto\u015bci sprawiedliwo\u015bci<\/h1>\n\n\n\n
Kiedy dawanie bli\u017aniemu staje si\u0119 drog\u0105 do \u015bwi\u0119to\u015bci<\/h2>\n\n\n\n
Chrze\u015bcija\u0144ska sprawiedliwo\u015b\u0107 nie ogranicza si\u0119 do \u201enie kradnij\u201d.
Obejmuje r\u00f3wnie\u017c dzielenie si\u0119.<\/p>\n\n\n\nTo, co posiadasz w nadmiarze, podczas gdy kto\u015b inny cierpi niedostatek, mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 moralnym obowi\u0105zkiem.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nA) Uczynki mi\u0142osierdzia wzgl\u0119dem cia\u0142a<\/h1>\n\n\n\n
Materialna sprawiedliwo\u015b\u0107 w dzia\u0142aniu<\/h2>\n\n\n\n
\n
- Nakarmi\u0107 g\u0142odnych<\/li>\n\n\n\n
- Napoi\u0107 spragnionych<\/li>\n\n\n\n
- Przyodzia\u0107 nagich<\/li>\n\n\n\n
- Przyj\u0105\u0107 przybysz\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Odwiedza\u0107 chorych<\/li>\n\n\n\n
- Odwiedza\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Pogrzeba\u0107 zmar\u0142ych<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Te uczynki nie s\u0105 jedynie opcjonaln\u0105 dobroczynno\u015bci\u0105.
S\u0105 konkretnymi wyrazami sprawiedliwo\u015bci i mi\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n\n\u201eBo by\u0142em g\u0142odny, a dali\u015bcie Mi je\u015b\u0107\u2026\u201d (Mateusz 25,35).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Chrystus uto\u017csamia si\u0119 z potrzebuj\u0105cym.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nB) Uczynki mi\u0142osierdzia wzgl\u0119dem duszy<\/h1>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 duszy<\/h2>\n\n\n\n
Pomoc materialna nie wystarcza.<\/p>\n\n\n\n
Musimy tak\u017ce:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Naucza\u0107 nieumiej\u0119tnych<\/li>\n\n\n\n
- Dawa\u0107 dobr\u0105 rad\u0119<\/li>\n\n\n\n
- Upomina\u0107 b\u0142\u0105dz\u0105cych<\/li>\n\n\n\n
- Pociesza\u0107 strapionych<\/li>\n\n\n\n
- Przebacza\u0107 urazy<\/li>\n\n\n\n
- Cierpliwie znosi\u0107 wady bli\u017anich<\/li>\n\n\n\n
- Modli\u0107 si\u0119 za \u017cywych i umar\u0142ych<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Dzi\u015b, w kulturze boj\u0105cej si\u0119 upomnienia, ostrzec kogo\u015b, kto niszczy samego siebie, r\u00f3wnie\u017c jest sprawiedliwo\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Milczenie z wygody mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 form\u0105 porzucenia.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nVI. Grzechy przeciw sprawiedliwo\u015bci<\/h1>\n\n\n\n
Kiedy serce staje si\u0119 nieuporz\u0105dkowane, spo\u0142ecze\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c si\u0119 psuje<\/h2>\n\n\n\n
\n\n\n\nA) Grzechy osobiste<\/h1>\n\n\n\n
1. Chciwo\u015b\u0107<\/h2>\n\n\n\n
Kocha\u0107 pieni\u0105dze bardziej ni\u017c Boga.<\/p>\n\n\n\n
\n\u201eKorzeniem wszelkiego z\u0142a jest chciwo\u015b\u0107 pieni\u0119dzy\u201d (1 Tymoteusza 6,10).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
\n\n\n\n2. Marnotrawstwo<\/h2>\n\n\n\n
Nieodpowiedzialne wydawanie, gdy inni nie maj\u0105 tego, co konieczne.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n3. Hazard i nieuporz\u0105dkowane zak\u0142ady<\/h2>\n\n\n\n
Gdy pragnienie szybkiego bogactwa zast\u0119puje prac\u0119, roztropno\u015b\u0107 i odpowiedzialno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n4. Absolutny zysk<\/h2>\n\n\n\n
\u017by\u0107 wy\u0142\u0105cznie po to, by produkowa\u0107 i konsumowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Warto\u015b\u0107 cz\u0142owieka wynika z tego, \u017ce jest dzieckiem Boga, a nie z jego dochodowo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nB) Grzechy zawodowe i spo\u0142eczne<\/h1>\n\n\n\n
Rabunek<\/h2>\n\n\n\n
Zabieranie tego, co nale\u017cy do drugiego.<\/p>\n\n\n\n
Kradzie\u017c<\/h2>\n\n\n\n
Niesprawiedliwe posiadanie.<\/p>\n\n\n\n
Zatrzymywanie<\/h2>\n\n\n\n
Niewydawanie tego, co si\u0119 nale\u017cy.<\/p>\n\n\n\n
Korupcja<\/h2>\n\n\n\n
Manipulowanie decyzjami dla w\u0142asnej korzy\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Fa\u0142szywe roszczenia<\/h2>\n\n\n\n
K\u0142amstwo dla uzyskania korzy\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Dzi\u015b dodaliby\u015bmy tak\u017ce:<\/h3>\n\n\n\n
\n
- wyzysk korporacyjny,<\/li>\n\n\n\n
- niesprawiedliwe oszustwa podatkowe,<\/li>\n\n\n\n
- manipulacj\u0119 finansow\u0105,<\/li>\n\n\n\n
- handel si\u0142\u0105 robocz\u0105,<\/li>\n\n\n\n
- \u0142ap\u00f3wki,<\/li>\n\n\n\n
- korupcj\u0119 polityczn\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
\n\n\n\nVII. Sprawiedliwo\u015b\u0107 i praca: teologia pracy<\/h1>\n\n\n\n
Praca nie jest kar\u0105; jest uczestnictwem w stw\u00f3rczym dziele Boga.<\/p>\n\n\n\n
Dlatego:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Niesprawiedliwy pracodawca grzeszy.<\/li>\n\n\n\n
- Nieuczciwy pracownik grzeszy.<\/li>\n\n\n\n
- Skorumpowany polityk grzeszy.<\/li>\n\n\n\n
- Nieodpowiedzialny konsument r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce grzeszy\u0107.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 wymaga r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy:<\/p>\n\n\n\n
produktywno\u015bci\u0105 + godno\u015bci\u0105 + solidarno\u015bci\u0105<\/h3>\n\n\n\n
\n\n\n\nVIII. Sprawiedliwo\u015b\u0107 bez mi\u0142o\u015bci mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 okrutna<\/h1>\n\n\n\n
Ale mi\u0142o\u015b\u0107 bez sprawiedliwo\u015bci jest hipokryzj\u0105<\/h2>\n\n\n\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 naucza, \u017ce mi\u0142o\u015b\u0107 udoskonala sprawiedliwo\u015b\u0107; nie zast\u0119puje jej.<\/p>\n\n\n\n
Nie wystarczy dawa\u0107 ja\u0142mu\u017cn\u0119, je\u015bli wyzyskujesz pracownik\u00f3w.
Nie wystarczy si\u0119 modli\u0107, je\u015bli oszukujesz.
Nie wystarczy ofiarowywa\u0107, je\u015bli korumpujesz.<\/p>\n\n\n\nSprawiedliwo\u015b\u0107 jest moralnym minimum.
Mi\u0142o\u015b\u0107 jest chrze\u015bcija\u0144skim maksimum.<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\nIX. Chrystus, Kr\u00f3l sprawiedliwo\u015bci<\/h1>\n\n\n\n
Jezus Chrystus nie tylko g\u0142osi\u0142 sprawiedliwo\u015b\u0107:<\/p>\n\n\n\n
On JEST Sprawiedliwo\u015bci\u0105.<\/h2>\n\n\n\n
W Nim widzimy:<\/p>\n\n\n\n
\n
- Prawd\u0119 bez relatywizmu<\/li>\n\n\n\n
- Mi\u0142osierdzie bez wsp\u00f3\u0142udzia\u0142u<\/li>\n\n\n\n
- Porz\u0105dek bez ucisku<\/li>\n\n\n\n
- Mi\u0142o\u015b\u0107 bez niesprawiedliwo\u015bci<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
Dlatego ka\u017cdy chrze\u015bcijanin powinien zapyta\u0107 siebie:<\/p>\n\n\n\n
Czy jestem sprawiedliwy w moich wynagrodzeniach?<\/h3>\n\n\n\n
Czy jestem sprawiedliwy wobec mojej rodziny?<\/h3>\n\n\n\n
Czy p\u0142ac\u0119 to, co jestem winien?<\/h3>\n\n\n\n
Czy pomagam potrzebuj\u0105cym?<\/h3>\n\n\n\n
Czy u\u017cywam swoich d\u00f3br jako zarz\u0105dca czy jako ba\u0142wochwalca?<\/h3>\n\n\n\n
\n\n\n\nX. Praktyczny przewodnik duszpasterski, jak \u017cy\u0107 sprawiedliwo\u015bci\u0105 dzisiaj<\/h1>\n\n\n\n
W domu:<\/h2>\n\n\n\n
\n
- Dzieli\u0107 obowi\u0105zki<\/li>\n\n\n\n
- Nie manipulowa\u0107<\/li>\n\n\n\n
- Dotrzymywa\u0107 s\u0142owa<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W pracy:<\/h2>\n\n\n\n
\n
- By\u0107 uczciwym<\/li>\n\n\n\n
- Nie kra\u015b\u0107 czasu<\/li>\n\n\n\n
- Nie wyzyskiwa\u0107 ani nie wykorzystywa\u0107<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W finansach:<\/h2>\n\n\n\n
\n
- Unika\u0107 nieodpowiedzialnych d\u0142ug\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Praktykowa\u0107 hojno\u015b\u0107<\/li>\n\n\n\n
- Pomaga\u0107 dyskretnie<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W spo\u0142ecze\u0144stwie:<\/h2>\n\n\n\n
\n
- G\u0142osowa\u0107 zgodnie z sumieniem moralnym<\/li>\n\n\n\n
- Pot\u0119pia\u0107 korupcj\u0119<\/li>\n\n\n\n
- Promowa\u0107 godno\u015b\u0107 cz\u0142owieka<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
W \u017cyciu duchowym:<\/h2>\n\n\n\n
\n
- Bada\u0107 sumienie w kwestii pieni\u0119dzy<\/li>\n\n\n\n
- Wyznawa\u0107 niesprawiedliwo\u015bci<\/li>\n\n\n\n
- Naprawia\u0107 szkody, je\u015bli skrzywdzi\u0142o si\u0119 innych<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
\n\n\n\nXI. Zako\u0144czenie: sprawiedliwo\u015b\u0107 to mi\u0142o\u015b\u0107 z kr\u0119gos\u0142upem<\/h1>\n\n\n\n
Sprawiedliwo\u015b\u0107 nie jest ideologiczn\u0105 mod\u0105.
Jest wieczn\u0105 cnot\u0105.<\/p>\n\n\n\nW \u015bwiecie, gdzie wielu domaga si\u0119 praw, lecz zapomina o obowi\u0105zkach, chrze\u015bcijanin jest powo\u0142any, by by\u0107 \u015bwiat\u0142em.<\/p>\n\n\n\n
By\u0107 sprawiedliwym nie oznacza jedynie przestrzega\u0107 zasad.
Oznacza odzwierciedla\u0107 Bo\u017cy porz\u0105dek w zranionej cywilizacji.<\/p>\n\n\n\nGdzie jest sprawiedliwo\u015b\u0107, tam rozkwita pok\u00f3j.<\/h2>\n\n\n\n
Gdzie rz\u0105dzi niesprawiedliwo\u015b\u0107, tam ro\u015bnie grzech spo\u0142eczny.<\/h2>\n\n\n\n
\n\u201eStarajcie si\u0119 naprz\u00f3d o Kr\u00f3lestwo Boga i o Jego sprawiedliwo\u015b\u0107\u201d (Mateusz 6,33).<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Poniewa\u017c ostatecznie nie b\u0119dziemy s\u0105dzeni wed\u0142ug tego, ile zgromadzili\u015bmy\u2026
Lecz wed\u0142ug tego, jak sprawiedliwie kochali\u015bmy.<\/p>\n\n\n\nPrawdziwa sprawiedliwo\u015b\u0107 zaczyna si\u0119 wtedy, gdy rozumiemy, \u017ce wszystko, co posiadamy, jest darem Boga\u2026 i \u017ce pewnego dnia b\u0119dziemy musieli zda\u0107 spraw\u0119 z tego, jak tego u\u017cywali\u015bmy.<\/h2>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Odda\u0107 ka\u017cdemu to, co mu si\u0119 nale\u017cy\u2026 a Bogu pierwsze miejsce: g\u0142\u0119boki katolicki przewodnik po sprawiedliwo\u015bci w czasach egoizmu, nier\u00f3wno\u015bci i moralnego zam\u0119tu \u017byjemy w epoce, w kt\u00f3rej nieustannie m\u00f3wi si\u0119 o prawach, r\u00f3wno\u015bci, sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, godziwych p\u0142acach, korupcji politycznej, wyzysku pracownik\u00f3w i strukturalnym ub\u00f3stwie. Media spo\u0142eczno\u015bciowe wo\u0142aj\u0105 o sprawiedliwo\u015b\u0107. Ulice protestuj\u0105 o sprawiedliwo\u015b\u0107. S\u0105dy …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5883,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_seopress_analysis_target_kw":"","footnotes":""},"categories":[57,39],"tags":[1838],"class_list":["post-5882","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-cnoty-chrzescijanskie","category-moralnosc-i-zycie-chrzescijanskie","tag-sprawiedliwosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5882","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5882"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5884,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5882\/revisions\/5884"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5883"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5882"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5882"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}