{"id":5814,"date":"2026-04-26T18:32:59","date_gmt":"2026-04-26T16:32:59","guid":{"rendered":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/?p=5814"},"modified":"2026-04-26T18:32:59","modified_gmt":"2026-04-26T16:32:59","slug":"anglikanizm-pod-lupa-historia-doktryna-i-konsekwencje-historyczne-zerwanie-duchowa-rana-i-wezwanie-do-ponownego-odkrycia-pelni-prawdy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/anglikanizm-pod-lupa-historia-doktryna-i-konsekwencje-historyczne-zerwanie-duchowa-rana-i-wezwanie-do-ponownego-odkrycia-pelni-prawdy\/","title":{"rendered":"Anglikanizm pod lup\u0105: historia, doktryna i konsekwencje \u2014 Historyczne zerwanie, duchowa rana i wezwanie do ponownego odkrycia pe\u0142ni prawdy"},"content":{"rendered":"\n

Wprowadzenie: kiedy korona rzuci\u0142a wyzwanie o\u0142tarzowi<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

S\u0105 w historii momenty, gdy jedna decyzja zmienia nie tylko los narodu, lecz tak\u017ce duchowy bieg milion\u00f3w dusz. Powstanie anglikanizmu nie by\u0142o po prostu narodzinami nowego wyznania chrze\u015bcija\u0144skiego: by\u0142o p\u0119kni\u0119ciem o ogromnych rozmiarach w zachodnim chrze\u015bcija\u0144stwie, zerwaniem, kt\u00f3re po\u0142\u0105czy\u0142o w\u0142adz\u0119, nami\u0119tno\u015b\u0107, interesy dynastyczne oraz g\u0142\u0119bokie konsekwencje doktrynalne.<\/p>\n\n\n\n

Dla wielu ludzi dzisiaj anglikanizm mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 jedynie \u201eangielsk\u0105 wersj\u0105\u201d chrze\u015bcija\u0144stwa, szanowan\u0105 tradycj\u0105 po\u015br\u00f3d szerokiego spektrum religijnego. Jednak pod t\u0105 pozorn\u0105 fasad\u0105 uroczystej liturgii, majestatycznych ch\u00f3r\u00f3w i tradycyjnej estetyki kryje si\u0119 z\u0142o\u017cona historia oddzielenia od Rzymu, redefinicji doktrynalnej oraz nieustannego kryzysu to\u017csamo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Analizowanie anglikanizmu z perspektywy tradycyjnie katolickiej nie oznacza drwiny ani pogardy wobec tych, kt\u00f3rzy szczerze prze\u017cywaj\u0105 swoj\u0105 wiar\u0119 w tej wsp\u00f3lnocie, lecz stanowi raczej \u0107wiczenie w prawdzie, mi\u0142o\u015bci i rozeznaniu. Prawdziwa mi\u0142o\u015b\u0107 nie polega bowiem na ukrywaniu r\u00f3\u017cnic doktrynalnych, ale na jasnym o\u015bwietlaniu drogi ku pe\u0142ni prawdy objawionej w Chrystusie.<\/p>\n\n\n\n

Poniewa\u017c, jak m\u00f3wi nasz Pan:<\/p>\n\n\n\n

\u201ePoznacie prawd\u0119, a prawda was wyzwoli\u201d (Jan 8,32).<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

I. Narodziny anglikanizmu: kiedy problemem nie by\u0142 Luter, lecz Henryk VIII<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

1. Anglia przed zerwaniem: g\u0142\u0119boko katolicka<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Przez ponad tysi\u0105c lat Anglia by\u0142a narodem katolickim. Od czasu ewangelizacji przez \u015bwi\u0119tego Augustyna z Canterbury w VI wieku Anglia rozkwita\u0142a jako ziemia \u015bwi\u0119tych, klasztor\u00f3w, m\u0119czennik\u00f3w i g\u0142\u0119bokiej rzymskiej pobo\u017cno\u015bci. Nie bez powodu nazywano j\u0105 \u201eWianem Maryi\u201d (Dowry of Mary<\/em>), co odzwierciedla\u0142o jej szczeg\u00f3lne po\u015bwi\u0119cenie Dziewicy.<\/p>\n\n\n\n

Jej katedry, uniwersytety i struktury ko\u015bcielne pozostawa\u0142y w pe\u0142nej jedno\u015bci z Nast\u0119pc\u0105 Piotra.<\/p>\n\n\n\n

2. Henryk VIII: schizma zrodzona z po\u017c\u0105dania<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Zerwanie nie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 przede wszystkim od sporu teologicznego, lecz od kwestii ma\u0142\u017ce\u0144skiej i politycznej.<\/p>\n\n\n\n

Henryk VIII, kr\u00f3l Anglii, pragn\u0105\u0142 uniewa\u017cni\u0107 swoje ma\u0142\u017ce\u0144stwo z Katarzyn\u0105 Arago\u0144sk\u0105, aby po\u015blubi\u0107 Ann\u0119 Boleyn. Nie otrzymawszy od papie\u017ca Klemensa VII upragnionego uniewa\u017cnienia, zdecydowa\u0142 si\u0119 na rewolucyjny krok:<\/p>\n\n\n\n

Akt Supremacji (1534):<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Og\u0142osi\u0142 siebie \u201eNajwy\u017csz\u0105 G\u0142ow\u0105 Ko\u015bcio\u0142a Anglii\u201d.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142 to otwarty bunt przeciwko autorytetowi papieskiemu.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tkowo nie by\u0142a to protestancka rewolucja doktrynalna jak u Lutra, lecz separacja jurysdykcyjna. Jednak po zerwaniu wi\u0119zi z Rzymem otworzy\u0142y si\u0119 drzwi do coraz g\u0142\u0119bszych przemian teologicznych.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

II. Od schizmy politycznej do transformacji doktrynalnej<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

1. Edward VI i protestantyzacja<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Za panowania Edwarda VI anglikanizm przyj\u0105\u0142 wyra\u017anie kalwi\u0144skie i lutera\u0144skie wp\u0142ywy:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  • Odrzucenie Ofiary Mszy \u015awi\u0119tej.<\/li>\n\n\n\n
  • Praktyczne zanegowanie przeistoczenia.<\/li>\n\n\n\n
  • Usuni\u0119cie obraz\u00f3w i nabo\u017ce\u0144stw.<\/li>\n\n\n\n
  • Reforma liturgiczna poprzez Book of Common Prayer<\/em>.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

    2. El\u017cbieta I i \u201eVia Media\u201d<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

    Za El\u017cbiety I utrwali\u0142a si\u0119 tak zwana Via Media<\/em> (\u201edroga po\u015brednia\u201d): ani ca\u0142kowicie katolicka, ani w pe\u0142ni protestancka.<\/p>\n\n\n\n

    Model ten pr\u00f3bowa\u0142 po\u0142\u0105czy\u0107:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • Katolick\u0105 struktur\u0119 episkopaln\u0105.<\/li>\n\n\n\n
    • Reformowan\u0105 teologi\u0119.<\/li>\n\n\n\n
    • Narodow\u0105 liturgi\u0119.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Jednak ta \u201edroga po\u015brednia\u201d stworzy\u0142a trwa\u0142e napi\u0119cie wewn\u0119trzne:<\/p>\n\n\n\n

      Czym w\u0142a\u015bciwie jest anglikanizm?<\/h3>\n\n\n\n
      \n\n\n\n

      III. Kwestia doktrynalna: czego naprawd\u0119 naucza anglikanizm?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

      Tutaj pojawia si\u0119 jeden z jego najg\u0142\u0119bszych problem\u00f3w: ogromna r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 wewn\u0119trzna.<\/p>\n\n\n\n

      1. Trzydzie\u015bci Dziewi\u0119\u0107 Artyku\u0142\u00f3w Religii<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

      Te historyczne formu\u0142y doktrynalne odrzucaj\u0105 kilka istotnych element\u00f3w katolicyzmu:<\/p>\n\n\n\n

        \n
      • Prymat papieski.<\/li>\n\n\n\n
      • Czy\u015bciec.<\/li>\n\n\n\n
      • Kult \u015bwi\u0119tych i obraz\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n
      • Ofiarnicz\u0105 doktryn\u0119 Mszy.<\/li>\n\n\n\n
      • Niekt\u00f3re zasady sakramentalne.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

        2. Strukturalna niejednoznaczno\u015b\u0107<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

        Dzi\u015b w obr\u0119bie anglikanizmu wsp\u00f3\u0142istniej\u0105:<\/p>\n\n\n\n

          \n
        • Anglo-katolicy (zewn\u0119trznie bardzo bliscy Rzymowi).<\/li>\n\n\n\n
        • Protestanci ewangelikalni.<\/li>\n\n\n\n
        • Libera\u0142owie teologiczni.<\/li>\n\n\n\n
        • Nurty progresywne.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

          To rodzi nieuniknione pytanie:<\/p>\n\n\n\n

          Czy Ko\u015bci\u00f3\u0142 mo\u017ce podtrzymywa\u0107 obiektywn\u0105 prawd\u0119, je\u015bli jego zasadnicza doktryna dopuszcza wewn\u0119trzne sprzeczno\u015bci?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

          \u015awi\u0119ty Pawe\u0142 ostrzega\u0142:<\/p>\n\n\n\n

          \u201eJezus Chrystus wczoraj i dzi\u015b, ten sam tak\u017ce na wieki\u201d (Hebrajczyk\u00f3w 13,8).<\/strong><\/p>\n\n\n\n

          Prawda objawiona nie mo\u017ce by\u0107 na nowo wymy\u015blana zgodnie z epokami czy kulturow\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n

          \n\n\n\n

          IV. Sukcesja apostolska i Apostolicae Curae<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

          Jednym z najpowa\u017cniejszych punkt\u00f3w z katolickiej perspektywy by\u0142a bula Apostolicae Curae<\/em> Leona XIII (1896), kt\u00f3ra uzna\u0142a \u015bwi\u0119cenia anglika\u0144skie za niewa\u017cne.<\/p>\n\n\n\n

          Dlaczego?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

          Z powodu brak\u00f3w w:<\/p>\n\n\n\n

            \n
          • Formie liturgicznej.<\/li>\n\n\n\n
          • Intencji sakramentalnej.<\/li>\n\n\n\n
          • Zerwaniu z ofiarniczym rozumieniem kap\u0142a\u0144stwa.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

            W konsekwencji, wed\u0142ug doktryny katolickiej:<\/p>\n\n\n\n

            Kap\u0142ani anglika\u0144scy nie posiadaj\u0105 wa\u017cnego kap\u0142a\u0144stwa w sensie sakramentalnym.<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

            To niesie ogromn\u0105 konsekwencj\u0119:
            Bez wa\u017cnego kap\u0142a\u0144stwa nie ma wa\u017cnej Eucharystii jako sakramentalnej Ofiary w sensie katolickim.<\/p>\n\n\n\n

            I tutaj docieramy do serca dramatu:
            Nie chodzi jedynie o struktury czy nazwy, lecz o Rzeczywist\u0105 Obecno\u015b\u0107 Chrystusa na o\u0142tarzu.<\/p>\n\n\n\n

            \n\n\n\n

            V. Wsp\u00f3\u0142czesny anglikanizm: kryzys to\u017csamo\u015bci i adaptacja kulturowa<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

            1. \u015awi\u0119cenia kobiet<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

            Wiele wsp\u00f3lnot anglika\u0144skich akceptuje kobiety jako kap\u0142an\u00f3w i biskup\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

            2. Moralno\u015b\u0107 seksualna<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

            R\u00f3\u017cne prowincje zatwierdzi\u0142y:<\/p>\n\n\n\n

              \n
            • B\u0142ogos\u0142awienie zwi\u0105zk\u00f3w homoseksualnych.<\/li>\n\n\n\n
            • Ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci.<\/li>\n\n\n\n
            • Doktrynalne reinterpretacje seksualno\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

              3. Fragmentacja<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

              Wsp\u00f3lnota Anglika\u0144ska \u017cyje w g\u0142\u0119bokich napi\u0119ciach mi\u0119dzy sektorami konserwatywnymi a progresywnymi.<\/p>\n\n\n\n

              To odzwierciedla centralny problem:<\/p>\n\n\n\n

              Kiedy wsp\u00f3lnota ko\u015bcielna oddziela si\u0119 od powszechnego autorytetu doktrynalnego, ryzykuje ci\u0105g\u0142e redefiniowanie siebie pod presj\u0105 kultury.<\/h3>\n\n\n\n

              Rzymian 12,2 ostrzega:<\/p>\n\n\n\n

              \u201eNie upodabniajcie si\u0119 do tego \u015bwiata, ale przemieniajcie si\u0119 przez odnowienie umys\u0142u.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n

              \n\n\n\n

              VI. Czy w anglikanizmie istniej\u0105 warto\u015bciowe elementy?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

              Z intelektualnej uczciwo\u015bci: tak.<\/p>\n\n\n\n

                \n
              • Pi\u0119kno liturgiczne w niekt\u00f3rych nurtach.<\/li>\n\n\n\n
              • Nadzwyczajne dziedzictwo muzyczne.<\/li>\n\n\n\n
              • Szacunek dla godno\u015bci ceremonii.<\/li>\n\n\n\n
              • Powa\u017cne podej\u015bcie biblijne w wielu wsp\u00f3lnotach.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

                Jednak pi\u0119kno estetyczne nie gwarantuje pe\u0142ni doktrynalnej.<\/p>\n\n\n\n

                Pi\u0119kna liturgia bez pe\u0142nej komunii sakramentalnej rodzi powa\u017cne pytanie:<\/p>\n\n\n\n

                Czy to forma bez substancji?<\/h3>\n\n\n\n

                Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki naucza, \u017ce pe\u0142nia trwa tam, gdzie pozostaj\u0105:<\/p>\n\n\n\n

                  \n
                • Pismo,<\/li>\n\n\n\n
                • Tradycja,<\/li>\n\n\n\n
                • Magisterium,<\/li>\n\n\n\n
                • Wa\u017cne sakramenty,<\/li>\n\n\n\n
                • Sukcesja apostolska w komunii z Piotrem.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
                  \n\n\n\n

                  VII. Ordynariaty: most powrotu do domu<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

                  Benedykt XVI poprzez Anglicanorum Coetibus<\/em> (2009) zaoferowa\u0142 wyj\u0105tkow\u0105 drog\u0119 duszpastersk\u0105 dla anglikan\u00f3w pragn\u0105cych wej\u015b\u0107 w pe\u0142n\u0105 komuni\u0119 z Rzymem przy zachowaniu prawowitych element\u00f3w ich dziedzictwa liturgicznego.<\/p>\n\n\n\n

                  To ukazuje g\u0142\u0119boko katolick\u0105 prawd\u0119:<\/p>\n\n\n\n

                  Rzym nie d\u0105\u017cy do zniszczenia tego, co prawdziwe, lecz do oczyszczenia, wyniesienia i doprowadzenia do pe\u0142ni.<\/h3>\n\n\n\n
                  \n\n\n\n

                  VIII. Zastosowanie pastoralne: lekcje dla wsp\u00f3\u0142czesnego katolika<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

                  1. Wiara nie mo\u017ce by\u0107 podporz\u0105dkowana w\u0142adzy politycznej<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

                  Pochodzenie anglikanizmu przypomina o niebezpiecze\u0144stwie dostosowywania prawdy do osobistej wygody.<\/p>\n\n\n\n

                  2. Widzialna jedno\u015b\u0107 ma znaczenie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

                  Chrystus modli\u0142 si\u0119:<\/p>\n\n\n\n

                  \u201eAby wszyscy byli jedno\u201d (Jan 17,21).<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                  Podzia\u0142 chrze\u015bcija\u0144ski nie jest b\u0142ahy; jest ran\u0105 zadan\u0105 widzialnemu Cia\u0142u Chrystusa.<\/p>\n\n\n\n

                  3. Tradycja chroni<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

                  Nie ka\u017cda reforma prowadzi do odnowy; niekt\u00f3re prowadz\u0105 do utraty.<\/p>\n\n\n\n

                  4. Mi\u0142o\u015b\u0107 wymaga prawdy<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

                  Kocha\u0107 naszych od\u0142\u0105czonych braci oznacza modlitw\u0119, szacunek i jasne \u015bwiadectwo.<\/p>\n\n\n\n

                  \n\n\n\n

                  IX. Refleksja duchowa: co si\u0119 dzieje, gdy cz\u0142owiek tworzy religi\u0119 na w\u0142asn\u0105 miar\u0119?<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

                  Dramat wielu ko\u015bcielnych roz\u0142am\u00f3w mo\u017cna stre\u015bci\u0107 w jednej sta\u0142ej pokusie:<\/p>\n\n\n\n

                  Dostosowa\u0107 Boga do naszych pragnie\u0144, zamiast dostosowa\u0107 nasze \u017cycie do Boga.<\/h3>\n\n\n\n

                  Henryk VIII pr\u00f3bowa\u0142 przekszta\u0142ci\u0107 struktur\u0119 duchow\u0105 wed\u0142ug w\u0142asnej woli. Historia pokazuje, \u017ce gdy ludzka w\u0142adza usi\u0142uje redefiniowa\u0107 Bosk\u0105 prawd\u0119, konsekwencje mog\u0105 trwa\u0107 przez wieki.<\/p>\n\n\n\n

                  \n\n\n\n

                  X. Zako\u0144czenie: pod lup\u0105\u2026 i pod krzy\u017cem<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

                  Analiza anglikanizmu nie powinna karmi\u0107 wyznaniowej pychy, lecz wdzi\u0119czno\u015b\u0107 i odpowiedzialno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

                  Wdzi\u0119czno\u015b\u0107, poniewa\u017c katolicka wierno\u015b\u0107 doktrynalna nie jest ludzk\u0105 zas\u0142ug\u0105, lecz \u0142ask\u0105.<\/p>\n\n\n\n

                  Odpowiedzialno\u015b\u0107, poniewa\u017c r\u00f3wnie\u017c dzi\u015b wielu w katolicyzmie mo\u017ce ulec tej samej anglika\u0144skiej pokusie:<\/p>\n\n\n\n

                  Dostosowa\u0107 wiar\u0119 do ducha epoki.<\/h3>\n\n\n\n

                  Pytanie pozostaje:
                  Czy p\u00f3jdziemy za Chrystusem tak, jak za\u0142o\u017cy\u0142 sw\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142, czy te\u017c stworzymy wygodniejsze wersje dla naszych czas\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                  Historia anglikanizmu jest zarazem ostrze\u017ceniem i zaproszeniem:
                  Prawda mo\u017ce by\u0107 kosztowna, ale odej\u015bcie od niej kosztuje znacznie wi\u0119cej.<\/p>\n\n\n\n

                  Bo ostatecznie nie chodzi o Angli\u0119, Henryka VIII czy Canterbury.<\/p>\n\n\n\n

                  Chodzi o pytanie wieczne:<\/p>\n\n\n\n

                  Kto ma w\u0142adz\u0119 definiowa\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142: Chrystus czy cz\u0142owiek?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

                  A dla tego, kto pokornie s\u0142ucha g\u0142osu Ewangelii, odpowied\u017a nadal rozbrzmiewa pot\u0119\u017cnie z Cezarei Filipowej:<\/p>\n\n\n\n

                  \u201eTy jeste\u015b Piotr, i na tej opoce zbuduj\u0119 m\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142\u201d (Mateusz 16,18).<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                  \n\n\n\n

                  Modlitwa ko\u0144cowa<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

                  Panie Jezu Chryste, Wieczny Pasterzu, strze\u017c Twego Ko\u015bcio\u0142a w prawdzie, umacniaj wiernych w wierno\u015bci Tradycji apostolskiej, o\u015bwiecaj tych, kt\u00f3rzy szczerze szukaj\u0105 Twojego oblicza, i spraw, aby wszyscy chrze\u015bcijanie mogli pewnego dnia zosta\u0107 zjednoczeni w pe\u0142nej jedno\u015bci Twojego jedynego Ko\u015bcio\u0142a. Amen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

                  Wprowadzenie: kiedy korona rzuci\u0142a wyzwanie o\u0142tarzowi S\u0105 w historii momenty, gdy jedna decyzja zmienia nie tylko los narodu, lecz tak\u017ce duchowy bieg milion\u00f3w dusz. Powstanie anglikanizmu nie by\u0142o po prostu narodzinami nowego wyznania chrze\u015bcija\u0144skiego: by\u0142o p\u0119kni\u0119ciem o ogromnych rozmiarach w zachodnim chrze\u015bcija\u0144stwie, zerwaniem, kt\u00f3re po\u0142\u0105czy\u0142o w\u0142adz\u0119, nami\u0119tno\u015b\u0107, interesy dynastyczne oraz g\u0142\u0119bokie konsekwencje doktrynalne. Dla wielu …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5815,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_seopress_analysis_target_kw":"","footnotes":""},"categories":[38,48],"tags":[1830],"class_list":["post-5814","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-historia-i-tradycja","category-historia-kosciola","tag-anglikanizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5814","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5814"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5814\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5816,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5814\/revisions\/5816"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5815"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5814"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5814"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5814"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}