{"id":5241,"date":"2026-03-10T22:02:53","date_gmt":"2026-03-10T21:02:53","guid":{"rendered":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/?p=5241"},"modified":"2026-03-10T22:02:53","modified_gmt":"2026-03-10T21:02:53","slug":"papieze-milczenia-wizja-leona-xiii-ktora-dala-poczatek-modlitwie-do-sw-michala-archaniola","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/papieze-milczenia-wizja-leona-xiii-ktora-dala-poczatek-modlitwie-do-sw-michala-archaniola\/","title":{"rendered":"Papie\u017ce milczenia: wizja Leona XIII, kt\u00f3ra da\u0142a pocz\u0105tek modlitwie do \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a"},"content":{"rendered":"\n<p>W historii Ko\u015bcio\u0142a istniej\u0105 momenty, w kt\u00f3rych niebo zdaje si\u0119 w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b wkracza\u0107 w \u017cycie \u015bwiata. Czasami dzieje si\u0119 to poprzez wielkie, widzialne cuda; innym razem poprzez milczenie pe\u0142ne tajemnicy. Do takich dyskretnych \u2014 a zarazem niezwykle wp\u0142ywowych \u2014 wydarze\u0144 nale\u017cy do\u015bwiadczenie przypisywane papie\u017cowi <strong>Leon XIII<\/strong>, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce pod koniec XIX wieku i da\u0142o pocz\u0105tek jednej z najbardziej znanych modlitw w \u015bwiecie katolickim: <strong>modlitwie do \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Ta modlitwa, przez dziesi\u0119ciolecia odmawiana na zako\u0144czenie ka\u017cdej Mszy \u015awi\u0119tej, narodzi\u0142a si\u0119 w czasie wielkich napi\u0119\u0107 kulturowych i duchowych. Dzisiaj, w epoce naznaczonej sekularyzacj\u0105, zam\u0119tem moralnym i wewn\u0119trznymi zmaganiami wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka, jej przes\u0142anie ponownie brzmi z zaskakuj\u0105c\u0105 aktualno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Niniejszy artyku\u0142 ma na celu ukaza\u0107 <strong>histori\u0119, wymiar teologiczny oraz duchowe znaczenie tej tradycji<\/strong>, a tak\u017ce zaproponowa\u0107 praktyczny przewodnik, jak dzi\u015b prze\u017cywa\u0107 duchowo\u015b\u0107 walki duchowej uosabianej przez \u015bw. Micha\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">1. Papie\u017c w czasach duchowej walki<\/h1>\n\n\n\n<p>Pontyfikat <strong>Leon XIII<\/strong> (1878\u20131903) przypad\u0142 na burzliwy okres dla Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Europa przechodzi\u0142a w\u00f3wczas g\u0142\u0119bokie przemiany:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>sekularyzacj\u0119 polityczn\u0105<\/li>\n\n\n\n<li>ruchy antyklerykalne<\/li>\n\n\n\n<li>rozw\u00f3j racjonalizmu<\/li>\n\n\n\n<li>utrat\u0119 Pa\u0144stwa Ko\u015bcielnego<\/li>\n\n\n\n<li>wzrost ideologii wrogich chrze\u015bcija\u0144stwu<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Jednocze\u015bnie Leon XIII by\u0142 jednym z najwi\u0119kszych papie\u017cy intelektualnych epoki nowo\u017cytnej. Promowa\u0142 odrodzenie my\u015bli <strong>Tomasz z Akwinu<\/strong>, rozwin\u0105\u0142 spo\u0142eczn\u0105 nauk\u0119 Ko\u015bcio\u0142a poprzez encyklik\u0119 <strong>Rerum Novarum<\/strong>, a tak\u017ce broni\u0142 wiary wobec wyzwa\u0144 kulturowych swoich czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Obok swojej jasnej wizji intelektualnej Leon XIII posiada\u0142 jednak tak\u017ce <strong>g\u0142\u0119bok\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 walki duchowej<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Dla niego historia ludzko\u015bci nie by\u0142a jedynie scen\u0105 polityczn\u0105 czy kulturow\u0105 \u2014 by\u0142a r\u00f3wnie\u017c <strong>polem bitwy mi\u0119dzy dobrem a z\u0142em<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">2. Tajemnicza wizja po Mszy<\/h1>\n\n\n\n<p>Wed\u0142ug szeroko rozpowszechnionej tradycji \u2014 potwierdzanej przez liczne \u015bwiadectwa ko\u015bcielne z XIX wieku \u2014 wydarzenie to mia\u0142o miejsce oko\u0142o <strong>1884 roku<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Pewnego dnia, po odprawieniu Mszy w Watykanie, papie\u017c pozosta\u0142 przez kilka minut w milczeniu. Obecni zauwa\u017cyli, \u017ce jego wyraz twarzy si\u0119 zmieni\u0142. Wygl\u0105da\u0142 na g\u0142\u0119boko poruszonego, a nawet wstrz\u0105\u015bni\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie szybko uda\u0142 si\u0119 do swojego gabinetu i napisa\u0142 modlitw\u0119, kt\u00f3r\u0105 p\u00f3\u017aniej poleci\u0142 odmawia\u0107 w ca\u0142ym Ko\u015bciele.<\/p>\n\n\n\n<p>Tradycja opowiada, \u017ce papie\u017c prze\u017cy\u0142 <strong>mistyczn\u0105 wizj\u0119 lub wewn\u0119trzne natchnienie<\/strong>, w kt\u00f3rym us\u0142ysza\u0142 dialog mi\u0119dzy Chrystusem a Szatanem.<\/p>\n\n\n\n<p>Wed\u0142ug tej relacji:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Szatan poprosi\u0142 o pozwolenie, aby wystawi\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142 na pr\u00f3b\u0119 przez pewien czas.<\/li>\n\n\n\n<li>Chrystus udzieli\u0142 ograniczonego czasu na t\u0119 pr\u00f3b\u0119.<\/li>\n\n\n\n<li>W tym momencie papie\u017c zrozumia\u0142 powag\u0119 nadchodz\u0105cej walki duchowej.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Chocia\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 nigdy oficjalnie nie okre\u015bli\u0142 dok\u0142adnych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w tej wizji, historycznie pewne jest to, \u017ce <strong>Leon XIII u\u0142o\u017cy\u0142 modlitw\u0119 do \u015bw. Micha\u0142a i nakaza\u0142 jej powszechne odmawianie<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">3. Narodziny modlitwy do \u015bw. Micha\u0142a<\/h1>\n\n\n\n<p>Po tym do\u015bwiadczeniu Leon XIII napisa\u0142 s\u0142ynn\u0105 modlitw\u0119:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>\u201e\u015awi\u0119ty Michale Archaniele, bro\u0144 nas w walce.<br>B\u0105d\u017a nasz\u0105 obron\u0105 przeciw niegodziwo\u015bci i zasadzkom z\u0142ego ducha\u2026\u201d<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>W\u0142\u0105czy\u0142 j\u0105 tak\u017ce do tzw. <strong>\u201emodlitw leonowych\u201d<\/strong>, kt\u00f3re odmawiano po Mszy \u015awi\u0119tej.<\/p>\n\n\n\n<p>Modlitwy te mia\u0142y kilka intencji:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>prosi\u0107 o ochron\u0119 Ko\u015bcio\u0142a<\/li>\n\n\n\n<li>modli\u0107 si\u0119 o wolno\u015b\u0107 religijn\u0105<\/li>\n\n\n\n<li>b\u0142aga\u0107 o pomoc w walce duchowej<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Przez ponad 80 lat miliony katolik\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie ko\u0144czy\u0142y Msz\u0119 \u015awi\u0119t\u0105 odmawiaj\u0105c t\u0119 modlitw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0142 to spos\u00f3b przypomnienia o czym\u015b fundamentalnym:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie nie jest wygodne \u2014 jest duchow\u0105 walk\u0105.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">4. Kim jest \u015bw. Micha\u0142 Archanio\u0142?<\/h1>\n\n\n\n<p>Centraln\u0105 postaci\u0105 tej modlitwy jest <strong>\u015awi\u0119ty Micha\u0142 Archanio\u0142<\/strong>, jedna z najpot\u0119\u017cniejszych postaci w tradycji biblijnej.<\/p>\n\n\n\n<p>Jego imi\u0119 oznacza:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201eKt\u00f3\u017c jak B\u00f3g?\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Jest to pytanie wyra\u017caj\u0105ce pokor\u0119 i wierno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>W tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej \u015bw. Micha\u0142 jest:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>obro\u0144c\u0105 ludu Bo\u017cego<\/li>\n\n\n\n<li>wodzem zast\u0119p\u00f3w niebieskich<\/li>\n\n\n\n<li>zwyci\u0119zc\u0105 Szatana<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Biblia jasno opisuje jego misj\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>W <strong>Ksi\u0119dze Apokalipsy<\/strong> ukazana jest kosmiczna walka:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201eI wybuch\u0142a walka w niebie: Micha\u0142 i jego anio\u0142owie mieli walczy\u0107 ze smokiem\u2026\u201d<br>(Ap 12,7\u20138)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Ten fragment ukazuje g\u0142\u0119bok\u0105 prawd\u0119: <strong>historia zbawienia obejmuje rzeczywist\u0105 walk\u0119 duchow\u0105<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie jest to jedynie metafora.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">5. Milczenie papie\u017cy<\/h1>\n\n\n\n<p>Przez wiele lat kilku papie\u017cy promowa\u0142o nabo\u017ce\u0144stwo do \u015bw. Micha\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d nich byli:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Pius IX<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Pius XII<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Jan Pawe\u0142 II<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Jednak w drugiej po\u0142owie XX wieku j\u0119zyk m\u00f3wi\u0105cy o diable i walce duchowej zacz\u0105\u0142 znika\u0107 z codziennego dyskursu.<\/p>\n\n\n\n<p>Doprowadzi\u0142o to niekt\u00f3rych autor\u00f3w duchowych do m\u00f3wienia o <strong>\u201epapie\u017cach milczenia\u201d<\/strong>, wskazuj\u0105c, \u017ce wielu pasterzy przesta\u0142o jasno m\u00f3wi\u0107 o duchowym wymiarze z\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak nauczanie Ko\u015bcio\u0142a nigdy si\u0119 nie zmieni\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Katechizm Ko\u015bcio\u0142a Katolickiego<\/strong> stwierdza:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201eCa\u0142a historia ludzka jest przenikni\u0119ta ci\u0119\u017ck\u0105 walk\u0105 przeciw mocom ciemno\u015bci.\u201d (KKK 409)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Innymi s\u0142owy:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>walka duchowa nadal istnieje.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">6. Aktualno\u015b\u0107 modlitwy do \u015bw. Micha\u0142a<\/h1>\n\n\n\n<p>Co ciekawe, w ostatnich latach nast\u0105pi\u0142o odnowione zainteresowanie t\u0105 modlitw\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Wielu kap\u0142an\u00f3w ponownie zacz\u0119\u0142o odmawia\u0107 j\u0105 po Mszy \u015awi\u0119tej.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3wnie\u017c <strong>Franciszek<\/strong> wielokrotnie m\u00f3wi\u0142 o rzeczywisto\u015bci diab\u0142a i o potrzebie walki z nim poprzez modlitw\u0119 i pokor\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlaczego ta pobo\u017cno\u015b\u0107 powraca?<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c wsp\u00f3\u0142czesny \u015bwiat do\u015bwiadcza g\u0142\u0119bokich kryzys\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>utraty poczucia Boga<\/li>\n\n\n\n<li>relatywizmu moralnego<\/li>\n\n\n\n<li>kulturowej wrogo\u015bci wobec wiary<\/li>\n\n\n\n<li>duchowej rozpaczy<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>W tym kontek\u015bcie posta\u0107 \u015bw. Micha\u0142a przypomina nam co\u015b zasadniczego:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>z\u0142o nie ma ostatniego s\u0142owa.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">7. Teologia walki duchowej<\/h1>\n\n\n\n<p>Tradycja chrze\u015bcija\u0144ska zawsze naucza\u0142a, \u017ce chrze\u015bcijanin zmaga si\u0119 z trzema wielkimi walkami:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>z w\u0142asnym grzechem<\/li>\n\n\n\n<li>z pokusami \u015bwiata<\/li>\n\n\n\n<li>z duchowymi si\u0142ami z\u0142a<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>\u015awi\u0119ty Pawe\u0142 wyra\u017ca to jasno:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201eNie toczymy bowiem walki przeciw krwi i cia\u0142u, lecz przeciw Zwierzchno\u015bciom i W\u0142adzom\u2026\u201d<br>(Ef 6,12)<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Nie oznacza to \u017cycia w strachu.<\/p>\n\n\n\n<p>Oznacza to <strong>\u017cycie w duchowej czujno\u015bci<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">8. Jak zastosowa\u0107 to nauczanie w codziennym \u017cyciu<\/h1>\n\n\n\n<p>Historia Leona XIII nie jest jedynie ciekawostk\u0105 historyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Jest duchowym wezwaniem.<\/p>\n\n\n\n<p>Oto kilka praktycznych sposob\u00f3w prze\u017cywania tej duchowo\u015bci dzisiaj.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">1. Odmawiaj modlitw\u0119 do \u015bw. Micha\u0142a<\/h3>\n\n\n\n<p>Jest to kr\u00f3tka, ale bardzo pot\u0119\u017cna modlitwa.<\/p>\n\n\n\n<p>Wielu katolik\u00f3w odmawia j\u0105:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>po r\u00f3\u017ca\u0144cu<\/li>\n\n\n\n<li>przed snem<\/li>\n\n\n\n<li>na pocz\u0105tku dnia<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">2. Odzyskaj \u015bwiadomo\u015b\u0107 duchow\u0105<\/h3>\n\n\n\n<p>\u017byjemy w kulturze, kt\u00f3ra wszystko t\u0142umaczy psychologicznie lub socjologicznie.<\/p>\n\n\n\n<p>Chrze\u015bcija\u0144stwo przypomina jednak, \u017ce <strong>istnieje tak\u017ce wymiar duchowy<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">3. Umacniaj \u017cycie sakramentalne<\/h3>\n\n\n\n<p>Sakramenty s\u0105 prawdziw\u0105 obron\u0105 przeciw z\u0142u:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>spowied\u017a<\/li>\n\n\n\n<li>Eucharystia<\/li>\n\n\n\n<li>modlitwa<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">4. \u017byj nadziej\u0105<\/h3>\n\n\n\n<p>Walka duchowa nie ko\u0144czy si\u0119 pora\u017ck\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Chrystus ju\u017c zwyci\u0119\u017cy\u0142.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">9. Lekcja dla naszych czas\u00f3w<\/h1>\n\n\n\n<p>Do\u015bwiadczenie przypisywane Leonowi XIII przypomina co\u015b, o czym wsp\u00f3\u0142czesny \u015bwiat cz\u0119sto zapomina:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>z\u0142o istnieje, ale nie jest niezwyci\u0119\u017cone.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u015aw. Micha\u0142 nie walczy sam.<\/p>\n\n\n\n<p>Walcz\u0105c, <strong>s\u0142u\u017cy Bogu<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Ka\u017cdy chrze\u015bcijanin uczestniczy w tym zwyci\u0119stwie, gdy \u017cyje w stanie \u0142aski.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">10. Pe\u0142na modlitwa<\/h1>\n\n\n\n<p>Warto zako\u0144czy\u0107 ten artyku\u0142 modlitw\u0105, kt\u00f3ra narodzi\u0142a si\u0119 z tego do\u015bwiadczenia.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>\u015awi\u0119ty Michale Archaniele, bro\u0144 nas w walce.<br>Przeciw niegodziwo\u015bci i zasadzkom z\u0142ego ducha b\u0105d\u017a nasz\u0105 obron\u0105.<br>Niech go B\u00f3g pogromi\u0107 raczy, pokornie o to prosimy.<br>A Ty, Wodzu zast\u0119p\u00f3w niebieskich,<br>szatana i inne duchy z\u0142e,<br>kt\u00f3re na zgub\u0119 dusz kr\u0105\u017c\u0105 po \u015bwiecie,<br>moc\u0105 Bo\u017c\u0105 str\u0105\u0107 do piek\u0142a.<br>Amen.<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Zako\u0144czenie: duchowo\u015b\u0107 na trudne czasy<\/h1>\n\n\n\n<p>By\u0107 mo\u017ce najciekawszym elementem tej historii nie jest sama wizja, lecz to, co z niej wynik\u0142o:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>wezwanie do duchowej czujno\u015bci.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W ka\u017cdej epoce B\u00f3g daje swojemu Ko\u015bcio\u0142owi znaki przypomnienia.<\/p>\n\n\n\n<p>Modlitwa do \u015bw. Micha\u0142a jest jednym z nich.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie zaprasza do strachu.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaprasza do zaufania.<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c na ko\u0144cu historii pytanie, kt\u00f3re daje imi\u0119 archanio\u0142owi, wci\u0105\u017c rozbrzmiewa:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201eKt\u00f3\u017c jak B\u00f3g?\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A odpowied\u017a pozostaje taka sama od pocz\u0105tku czas\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>nikt.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W historii Ko\u015bcio\u0142a istniej\u0105 momenty, w kt\u00f3rych niebo zdaje si\u0119 w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b wkracza\u0107 w \u017cycie \u015bwiata. Czasami dzieje si\u0119 to poprzez wielkie, widzialne cuda; innym razem poprzez milczenie pe\u0142ne tajemnicy. Do takich dyskretnych \u2014 a zarazem niezwykle wp\u0142ywowych \u2014 wydarze\u0144 nale\u017cy do\u015bwiadczenie przypisywane papie\u017cowi Leon XIII, kt\u00f3re mia\u0142o miejsce pod koniec XIX wieku i &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5242,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","footnotes":""},"categories":[38,48],"tags":[1713],"class_list":["post-5241","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-historia-i-tradycja","category-historia-kosciola","tag-leona-xiii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5241","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5241"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5241\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5243,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5241\/revisions\/5243"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5242"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5241"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5241"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/catholicus.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5241"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}